PIETER CAMPER IN ZIJN LEVEN EN WERKEN GESCHETST. 19 



eer onzer natie op het gebied der natuurwetenscliap heeft opgehouden. 



Of zijn roem niet grooter geweest is dan zijne wezenlyke verdien- 

 sten , hierover kan men van meening verschillen. Groote , uitvoerige 

 werken , waardoor aan de denkbeelden op eenmaal eene andere rich- 

 ting wordt gegeven en een tot dusver onbetreden terrein ontgonnen, 

 heeft hij niet geschreven. Al zijne geschriften, die eene bewaring voor 

 het nageslacht waard zijn, heeft zijn zoon adriaan gilles camper, 

 veertien jaren na zijns vaders dood, verzameld in vier niet zeer lijvige 

 S^deelen met een platen-atlas. 



Reeds tijdens zijn leven stond camper als zeer eerzuchtig bekend , 

 en zijne eerzucht heeft hem zonder twijfel meermalen verleid zijn tijd 

 te besteden aan het beantwoorden van prijsvragen, die een man als 

 hij beter had gedaan aan personen van meer middelmatige talenten over te 

 laten. Doch, wie zal het wagen daarom een blaam op hem te werpen ! 

 Heeft hij het genot van voldane eerzucht in volle mate gesmaakt, hij 

 heeft ook , nog op laten leeftijd , ondervonden hoe bitter hare kren- 

 king is , toen een door hem in 1783 aan het Bataafsch genootschap 

 ingezonden prijsantwoord op eene, in mijn oog, zeer onbillijke wijze 

 der bekroning niet waardig werd geoordeeld. ^ Ik mag er echter bij- 

 voegen, dat bij deze voor hem voorzeker zeer grievende gelegenheid 

 camper zich op eene waardige wijze heeft gedragen. Hij heeft , zonder 

 zich eenigermate gebelgd te toonen , zijne verhandeling eenvoudig laten 

 drukken , met het daarvoor geplaatste praeadvies der directie van het 

 Bataafsch genootschap en een brief, waarin hij zijn stuk, in weerwil 

 van de ondervonden afkeuring, aan het genootschap opdroeg en kor- 

 telijk in uiterst beleefde en gematigde taal de redenen ontvouwde waarom 

 hij gemeend heeft het desniettemin onveranderd te moeten uitgeven. Men 

 kan dien brief niet lezen zonder tot de overtuiging te komen , dat 

 camper hoog boven zijn Rotterdamsche bedillors verheven stond ; en wat 

 de verhandeling zelve betreft, zoo is deze voorzeker , uit hoofde der gron- 

 dige en veelzijdige kennis die er in ten toon is gespreid en de helder- 

 heid van oordeel die er overal in doorstraalt, een der voortreffelgkste 

 die camper geschreven heeft. Zelfs nu nog is , zij der lezing overwaardig. 



' Het onderwerp der prijsvraag Was : ''eene blootlegging der natuurkundige redenen , 

 waarom de mensch aan meer ziekten onderworpen is dan de dieren, en welke de mid- 

 delen ter herstelling zijner gezondheid zijn , die aan de vergelijkende anatomie kunnen 

 ontleend worden." 



