OVER HET METEN TAN TIJD." 



Dr. V. A. JULIUS. 



Overbodig is het voorzeker in deze vergadering uit te weiden over 

 den grooten vooruitgang, die in de laatste vijftig jaren op elk gebied der 

 natuurwetenschappen heeft plaats gehad. Ik breng slechts in herinne- 

 ring , dat hij hoofdzakelijk verkregen werd door een juist stelsel van 

 proefneming. 



Een proef heeft weinig waarde , indien zij niet gepaard gaat met me- 

 ting. In elk geval leert zij niet wat zij leeren kan , als de grootheden , 

 welke er bij in het spel komen , niet in getallen worden uitgedrukt. 



Meten is het werk van een ieder , die een groep van natuurverschijnselen 

 in den grond wil onderzoeken , en verbazend is de opoffering van tijd 

 en moeite , die menig geleerde zich getroost om tot de juiste waarde 

 van een grootheid te geraken. 



Om te meten heeft men een maat noodig. Duidelyk is het, dat de 

 aard van de maat bepaald wordt door den aard van hetgeen gemeten 

 moet worden. Zal men een afstand meten , dan is de maat een bepaalde 

 afstand; zal men een kracht meten, dan is de maat een bepaalde kracht ; 

 zal men een elektriciteitshoeveelheid meten , dan is de maat een bepaalde 

 hoeveelheid elektriciteit. 



Heden avond wensch ik tot u te spreken over het meten van tijd. Bij 



.' VoorlezÏDg gehoudeu iu het natuurkundig gezelschap te Utrecht, op 2 Februari 1877. 



5 



