132 cailletet's en pictet's proeven. 



ontspannen , bracht cailletet ze ook in den vloeibaren toestand over. 



Men kan bij dezen toestel met bet oog al de phasen der vloeibaar- 

 making volgen, ja zelfs ze met kalklicht op een scherm "projicieeren. 

 Hij is dus uiterst geschikt om bij collegeproeven dienst te doen. Het 

 is deze toestel , die aan de Académie des Sciences is vertoond en in 

 het laboratorium der École normale te Parijs heeft gewerkt. 



Na de uitkomsten met de verdichting der zes gassen verkregen , heeft 

 cailletet met zijn toestel nog een proef genomen, waaruit , zooals hij 

 zelf zegt, blijkt dat de vloeibaarmaking der gassen niet zoo moeilijk 

 is , als men algemeen meent. Hij vulde de buis T T met droge en van 

 koolzuur ontdane lucht en koelde slechts het bovenste deel der buis 

 door verdamping van vloeibaar stikstofoxydule af. Toen de drukking 

 200 atmosferen bedroeg , zag hij onder aan het zichtbare deel der buis 

 fijne vloeistofstroompjes langs de wanden loopen, op eene wijze, die 

 veel overeenkomst had met hetgeen men waarneemt, als ether in een 

 buis vloeit. Bij voortgaande samenpersing tot 255 atmosferen, toen het 

 kwik tot aan den afkoelingstoestel gerezen was, namen de vloeistof- 

 stroompjes merkbaar toe en werden veel zichtbaarder. De drukking 

 werd tot 310 atmosferen gebracht ; het kwik , dat in aanraking was 

 met dat deel der buis, hetwelk door het stikstofoxydule werd afge- 

 koeld, was toen door de afkoeling vast geworden. Cailletet nam 

 daarop snel het afkoelend toestel , dat de buis omringde , weg , en zag 

 den top der kwikkolom met een soort van rijp bedekt, die ongetwij- 

 feld bevroren lucht, dus lucht in vasten toestand was. Toen het kwik 

 weer vloeibaar werd , heeft hg een oogenblik de lucht in vloeibaren 

 toestand meenen te zien. 



Voordat ik van cailletet afstap , nog een korte mededeeling. In mijn 

 vorig opstel sprak ik van den scheikundige cailletet. Men meene echter 

 niet, dat hij in een zuiver wetenschappelijke betrekking werkzaam is. 

 Cailletet is maitre de forges te Chatillon sur Seine , maar houdt zich 

 reeds sinds lang met wetenschappelijke proefnemingen bezig, en is o. a. 

 bekend wegens zijn onderzoek van de verschijnselen , die zich voordoen 

 bij het smelten en gieten van gietijzer en staal en van de gassen, die 

 daarbij ontwikkeld worden. Hij had reeds lang zich onledig gehouden 

 met het onderzoek der wet van Mariotte (Boyle) en gevonden, dat 

 bij zeer hooge drukkingen de zoogenaamde permanente gassen belang- 

 rijke afwijkingen van deze wet vertoonden. Zelfs de waterstof, die tot 

 27 a 28 atmosferen minder samendrukbaar was, dan volgens deze wet 



