156 VERVALSCHING VAN LEVENSMIDDELEN. 



regeering een wet uit vaardige, die de vervalschers met boete of ge- 

 vangenisstraf bedreigt. 



Kiezen we in de eerste plaats 't onontbeerlijkste artikel, dat door 

 arm en rgk genuttigd wordt, het brood. Gelijk bekend is, zijn tarwe 

 en rogge de twee graansoorten , waarvan 't brood , hetwelk we dage- 

 lijks gebruiken, gebakken wordt. 



In de eerste plaats dan moet ik mededeelen , dat het eten van brood 

 ongesteldheden kan veroorzaken, waaraan noch de meelhandelaar, noch de 

 bakker eenige schuld heeft. Br zijn namelijk verschillende schadelgke plan- 

 tensoorten , die óf op de tarwe en rogge woekeren, of op den akker groeien. 

 Tot deze laatste behooren b. v. een bekende soort van boterbloem , de 

 akkerhanepoot , en de hondspieterselie , beide vergiftig. De zaden daar- 

 van geraken door achteloosheid van den landbouwer, die geen behoor- 

 lijke zorg voor 't wieden draagt, dikwijls onder de graankorrels, en 

 't gebruik van 't daarvan afkomstige meel is schadelijk voor de ge- 

 zondheid. Meer gevaar hebben we echter te duchten van 't moederko- 

 ren, een zwamsoort, die vooral gedurende vochtige zomers op 't koren 

 woekert. Daar ons land geen genoegzame hoeveelheid tarwe en rogge 

 voortbrengt tot onderhoud der bevolking, wordt het meeste graan hier 

 ingevoerd , voornamelijk uit Pruisen en Eusland. Ik acht het daarom 

 niet ongepast, een oogenblik de aandacht te bepalen bij 't onderzoek 

 van een Duitsch geleerde , Dr. hulwa, naar 't voorkomen van moeder- 

 koren in de Silezische roggesoorten van de jaren 1875 en 1876. Dat 

 hij alleen de rogge onderzocht, is hieraan toe te schrijven, dat deze 

 plant veel meer aan 't bezoek van 't moederkoren is blootgesteld dan 

 de tarwe. Honderd en zestig monsters roggemeel werden door genoemden 

 geleerde volgens een eigenaardige , doeltreffende methode aan een schei- 

 kundig onderzoek onderworpen, en 't resultaat was, dat in slechts 11 

 van de 160 monsters geen moederkoren was aan te toonen. In 70, 

 dus in bijna de helft , vond hij ^/,. procent en iets daarboven ; 37 mon- 

 sters bevatten '/2 procent en iets daarboven , en in 6 wisselde 't moeder- 

 korengehalte af tusschen 1 en 2 '/^ procent. Gesteld nu , dat iemand van 

 het roggemeel, hetwelk 1 procent moederkoren bevatte, 500 gram, d. i. 

 een half kilogram per dag gebruikte, wat in den geringeren stand zeker 

 dikwijls genoeg gebeurt , dan zou hij dagelijks 5 gram moederkoren inne- 

 men , en dit is een hoeveelheid zóó groot, als slechts in hooge noodzake- 

 lijkheid bij sommige ziektegevallen door de geneeskundigen wordt voor- 

 geschreven. Wel is waar behoort het moederkoren niet tot de gevaar- 



