200 LAGERE ZWAMMEN EN INFECTIEZIEKTEN. 



Daartegenover staat dat, wat betreft de mate van individueele vat- 

 baarheid voor de schadelijke inwerking , deze het grootst schynt te zijn 

 voor de contagiumz wammen, terwijl eene mindere mate van vatbaar- 

 heid voldoende is om door miasma-zwammen , en eene nog mindere 

 om door rottingszwammen te worden geïnficieerd. 



Van het verschil tusschen de ziektezwammen weten wij weinig, 

 doch de contagium- en malaria-zwammen moeten minder onder elkan- 

 der dan van de rottingzwammen verschillen. Zij kunnen onder den 

 invloed van het medium , waarin zij leven , in elkander overgaan , of 

 wel gewone onschadelijke splijtzwammen worden. 



Het omgekeerde moet ook plaats kunnen hebben, en daarin zoekt 

 NaGELi de oorzaak van het allereerste ontstaan der besmettelijke ziek- 

 ten, een allereerste ontstaan, dat natuurlijk plaats moet hebben gehad. 

 Wij moeten aannemen dat een miasma onder zekere omstandigheden 

 in een zekeren bodem eigenschappen kan verkrijgen, die wij anders 

 slechts waarnemen bij de uitscheidingen van reeds zieke personen. Zoo 

 ontstaat, zegt NaGELi, de typhus in sommige steden zonder van elders 

 overgebracht te zyn , zooals men het noemt spontaan ; de cholera o. a. 

 in een rondom Calcutta gelegen streek van Bengalen, en in een diep 

 rivierdal tusschen Bangalore en Madras. 



Het boven gezegde geeft ook rekenschap van het verdwijnen van 

 epidemieën. Hoe meer het medium, waarin de zwammen leven, gaat 

 afwijken van dat, waarin zij zekere bepaalde eigenschappen verkre- 

 gen, des te meer zullen die eigenschappen bij haar verzwakken en 

 eindelijk verdwijnen. Bovendien verliezen de ziektezwammen haar infec- 

 tievermogen, wanneer zij niet binnen een bepaald tijdsverloop in een 

 gedisponeerd organisme komen; in drogen (niet te drogen) toestand 

 behouden zij het langer dan in vochtigen , omdat zij in het laatste geval 

 aan den invloed van een veranderend medium onderworpen blijven, 

 in 't eerste daaraan onttrokken zijn. 



Het iucubatie-tijdperk heeft zijn reden van bestaan, behalve in 't geen 

 ik reeds op bladz. 185 opgaf, ook daarin , dat het organisme "op den 

 prikkel der smetstof door eene reeks van reactiën antwoordt, die ten 

 slotte leiden tot het eigenlijk uitbreken der ziekte." — Hoe komt het 

 dat iemand , die van eene besmettelyke ziekte hersteld is , voortaan of ge- 

 durende eenigen tijd voor diezelfde ziekte onvatbaar is ? Omdat zulk eeu 

 herstel niet mogelijk is , dan wanneer de bedoelde reactiën den abnor- 

 malen toestand der vochten , die het voortbestaan en vermenigvuldigen 



