266 edison's phonograaf. 



cylinders beweegt , dit sterker indrukken en bij elke tegenovergestelde 

 beweging minder of in bet gebeel niet. Bij bet ronddraaien des cylin- 

 ders ontstaat er dus in bet bladtin een dan eens diepere, dan weder 



Fig. 4. 



nauw merkbare groef, waarvan een gedeelte, als bet metaal vlak is 

 uitgestrekt, onder een sterk vergrootglas zich vertoont als hierboven 

 is voorgesteld. 



Om van den vorm dier groef iets naders te weten te komen, heeft 

 MAYER een stiftje , zooveel mogelijk gelijk aan P , daartegen aan ge- 

 drukt , terwijl genoemd stiftje verbonden was aan den korten arm 

 van een lichten en zeer beweegbaren, ongelijkarmigen hefboom. De 

 lange arm van dezen droeg ook een , nu zeer fijn , stiftje , dat raakte 

 aan de met lampzwart bedekte oppervlakte van een glasplaat. Werd 

 nu de cylinder gedraaid en de glasplaat evenwijdig met zich zelve en 

 met den hefboom voortgeschoven, dan ontstond er op die plaat een 



Fig. 5. 



vergroote afbeelding der beweging van het eerste stiftje, een vergroot 

 profiel als het ware van den bodem der groef, die de hierbovenstaande 

 gedaante had. 



Beide afbeeldingen hebben betrekking op dezelfde groef, die ver- 

 kregen was door den klank van de letter a in het Engelsche woord 

 bat — dus ongeveer die der letter e in het Hollandsche woord bek — 

 in het mondstuk F te zingen. 



Men ziet, die gedaante is zeer onregelmatig. Dit kan niemand ver- 

 wonderen, die bekend is met de wijze waarop de vocaalklanken door 

 verbinding van een toon met z^'ne boventonen ontstaan , gelijk door helm- 

 HOLTZ het eerst door eene uitvoerige reeks van proefnemingen is ver- 

 klaard en bewezen. Daardoor weet men dat alleen van den klank oe 

 een regelmatig golvende lijn als doorsnede van de bladtingroef kan 

 verwacht worden en dat alle andere klanken groeven met doorsneden 

 van hetzelfde karakter als de boven afgebeelde moeten te weeg brengen , 

 maar die telkens , al naar gelang van de voortgebrachte klanken , ver- 

 schillen opleveren. 



Diezelfde onregelmatigheden in de beweging, welke die ongelijkma- 



