HET ZODIAKAAL- OF DIERENRIEMSLICHT. 371 



der richting gebruik gemaakt worden van de vaste sterren, die uit 

 alle punten onzer aarde , wegens hare ontzettend groote afstanden in 

 evenwijdige richtingen gezien worden. Men bepaalt , uit de uiteinden 

 der genoemde lijn, de plaats van het hemellicht tusschen de sterren, 

 brengt die twee bepalingen op een sterrenkaart of hemelglobe over en 

 meet den afstand in graden van de beide aldus verkregen punter. 

 Hierdoor kent men van een driehoek, waarin de beide waarnemings- 

 punten en het hemellicht hoekpunten zijn , den hoek tegenover de reeds 

 bekende zijde ; terwijl een der hoeken aan deze zijde uit den bekenden 

 stand der aarde op het o ogenblik der waarneming kan worden afgeleid, 

 Men kent dus drie onderling onafhankelijke grootheden in den drie- 

 hoek , en daaruit kunnen de overige , dus ook de afstanden van het 

 hemellicht tot de beide waarnemingspunten , worden berekend. 



Daar de plaats van de zodiakaallicht-piramide ook tusschen de sterren 

 bepaald wordt , is het geen wonder dat serpieri in de waarnemingen 

 van JONES en heis diegene uitzocht , die op denzelfden dag uit ver van 

 elkaar gelegen punten genomen werden. De uitkomst was dat hij 13 

 dergelijke waarnemingen vond , die op zich zelve bevestigen wat boven ge- 

 zegd werd. Heis zag namelijk het zodiakaallicht aan den top noordelijker 

 dan JOMES, terwijl de eerste juist het noordelijkst was geplaatst. Daargela- 

 ten de mogelijkheid dat men hier met een dergelijk geval te doen heeft, als 

 ik boven beschreef, geloof ik dat men hier wel in aanmerking mag 

 nemen de omstandigheid, dat de waarnemingen wel op denzelfden datum, 

 maar toch met een tijdsverschil van ettelijke uren werden gedaan. Indien 

 we wat hier wel veroorloofd is, aannemen dat beide waarnemers op 

 hetzelfde uur van den nacht waarnamen , gerekend naar den localeu 

 tijd, zoo bedraagt de tijd, die inderdaad tusschen hunne observaties 

 verliep, juist het tijdsverschil van de plaatsen , waar zij zich bevonden. 

 Ik heb deze tijdsverschillen nagegaan. Zij beloopen van 5 tot 13 uren. 

 Wij hebben hier dus geenszins met gelijktgdige waarnemingen te doen , en 

 het zodiakaallicht is immers op een zelfden avond een zeer verander- 

 lijk verschijnsel. Bovendien kan de verschillende toestand der lucht 

 maken dat zelfs bij gelijktijdige waarnemingen uit verschillende plaat- 

 sen, de top van de eene piramide niet dezelfde is als die der andere, 

 gelijk dan ook de door jones en heis opgegeven elongaties op dezelfde 

 dagen lang niet dezelfde zijn. 



Ik geloof dus dat deze vergelijking , hoe belangwekkend ook , niet zoo- 

 veel geeft als serpieri meent , die van het geluk spreekt (pg. 94, Ie al.) 



