60 WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



NATUURKUNDE. 



Een wekkerapparaat bij de telephoon. Het is zeker reeds door velen op- 

 gemerkt, maar zoover mij bekend is nog nergens opzettelijk vermeld, dat de 

 telephoon zelf uitmuntend geschikt is om zijn eigen wekkersignalen te geven. 

 Wanneer men op elk station de omwinding van een klein inductie-apparaatje 

 in de stroombaan opneemt, zooals dit, tot medisch gebruik ingericht, voor 

 geringen prijs te verkrijgen is , dan veroorzaakt het in werking brengen daar- 

 van op een der stations een geratel in beide telephonen, dat in een vertrek 

 van meer dan 10 meters lang en 6 breed overal duidelijk te hooren is, ook 

 wanneer daarin nog eenig ander gedruisch heerscht , en terwijl er in de 

 stroombaan nog bovendien een weerstand is gevoegd , welke met dien van eenige 

 kilometers telegraafdraad gelijk staat. De primaire inductiestroomen van zulk 

 een toestelletje treden, gelijk bekend is, steeds in dezelfde richting naar 

 buiten, en het is dus gemakkelijk om de beide telephonen daarmede zoo te 

 verbinden , dat de magneetstaafjes daardoor wel versterkt , maar niet verzwakt 

 kunnen worden. 



Voor korte stroombanen, van b. v. 50 a 100 meters, kan men het induc- 

 tie-apparaat geheel weglaten en een enkel Bunsenelement gebruiken , dat , als 

 men een weksignaal wil geven , tijdelijk in de daartoe geopende geleiding wordt 

 gevoegd met de een of andere ruwe oppervlakte , die van een gewone vijl 

 b. V., welke met de eene pool van het element is verbonden. Als dan de an- 

 dere pool met het eene eind der geleiding verbonden is en het andere eind 

 langs de vijl wordt gestreken, dan ratelen de telephonen zeer hoorbaar. 



LN. 



Duplextelegraphie. Door dezen, naar het schijnt, in het Engelsch zeer ge- 

 bruikelijken naam duidt schwendler, telegraafingenieur in Bengalen, het 

 gelijktijdig overseinen van twee verschillende berichten aan , in tegenoverge- 

 stelde richting langs denzelfden draad. Hij doet dit in een zeer lezenswaardig 

 opstel , dat uit het Journal of the asiatic society of Bengal , door het Jour- 

 nal télégraphique, is overgegaan in CarV s Repertorium (XIV, S. 205). Schwend- 

 ler geeft daarin eene uitvoerige beschrijving en berekening van alle vereisch- 

 ten, waaraan de toestellen tot het dubbelseinen moeten voldoen, en van de 

 bijzonderheden , waarop bij het gebruik daarvan moet worden gelet. Hij doet 

 dit alles voorafgaan door een historische inleiding, waarin hij vooral de hin- 

 derpalen opspoort, die tot heden de toepassing daarvan hebben in den weg 



