WETENSCHAPPELIJK BTJBLAD. 61 



zen dat dit inderdaad ook het geval is , door een reeks van proefnemingen , 

 welker uitkomsten door hem zijn medegedeeld in haberlandt's Wissensch. 

 prakt, ünters. aus dem Gehiete des Pflanzenhaues , Bd. II, 1877, p. 89. 

 Snijdt men , onder kwikzilver of onder eene fuchsine-oplossing , een tak van een 

 plant door, dan stijgt dadelijk het vocht in de geopende vaten tot op eene 

 aanmerkelijke hoogte , beantwoordende aan de binnen in de plant bestaande 

 negatieve luchtdrukking. Zelfs in, mede onder het vocht doorgesneden, blad- 

 stelen geschiedt zulks. hg. 



Kinkhoest-zwam. — Onder de talrijke ziekten, waaraan het binnendrin- 

 gen van zwam- of schimmelsporen door den mond of neus in de ademwegen 

 ten grondslag ligt, moet nu ook , volgens onderzoekingen van Dr. a. tschamer, 

 de kinkhoest gerekend worden. Wij bepalen ons hier tot de vermelding van 

 zijn op vele mikroskopische waarnemingen en proeven berustend slotresultaat : 

 dat namelijk de kinkhoest te weeg wordt gebracht door een op maïs en ook 

 op tarwe tot volledige ontwikkeling komende soort van brand- of roestschim- 

 mel , üstilago maidis , en haren als Capnodium Citri bekende oïdium-vorra. 

 Meer hierover vindt men in de Centralzeitung für Kinderkranhheiten , I 

 N"^ 9 en 10, en een eenigszins uitvoerig uittreksel in het Zeitschrift für 

 Mikroskopie, 1878. Hft. V p. 152. hg. 



AARDKUNDE. 



Temperatuur in den St. Gothard-tunnel. De heer f. m. stapff heeft een 

 reeks van bepalingen verricht aangaande de temperatuur van het gesteente 

 in het doorboorde gedeelte van den St. Gothard-tunnel, in verband met de 

 diepte en in vergelijking met de gemiddelde temperatuur des bodems aan de 

 oppervlakte des bergs. Zijne waarnemingen zijn door hem publiek gemaakt in 

 een bijzonder geschrift : Studiën über die Warmevertheilung im Gotthard , 

 Th. I, 1877. Deze waarnemingen zijn vooral van belang, sedert de bij de 

 diepe boring bij Sperenberg verkregen resultaten (z. Jaargang 1875, bl. 85) 

 twijfelingen aangaande de juistheid der vroeger uit zulke waarnemingen afge- 

 leide gevolgtrekkingen hadden opgewekt , die trouwens reeds door de beschou- 

 wingen van den heer henrich (Jaargang 1878, p. 96) als opgeheven kunnen 

 worden beschouwd. De heer j. hann, die, in een artikel in het Zeitschrift 

 für Meteorologie, Bd. XIII p. 17, de onderzoekingen van stapff over de 

 temperatuur-toeneming in den St. Gothard-tunnel uitvoerig bespreekt , deelt de 

 opvatting van henrich ten volle. 



