b4 WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 



daardoor in de gedaante des snavels ontstaat, is de volgende. In de lente 

 is de basis der onder kaak naar boven gericht, en haar benedenrand vormt een 

 regelmatige bocht. In den winter daarentegen is de basis der onderkaak smal , 

 en haar benedenrand vormt een gebroken lijn. Het is alsof de onderkaak een 

 bijlslag ontvangen heeft. Eene dergelijke metamorphose is nog bij geen anderen 

 vogel bekend. {Revue scientifique, 1877, 29 Sept. p. 299.) hg. 



VERSCHEIDENHEDEN. 



Bacterium anthracis. — H, toussaint heeft verleden jaar aangetoond dat , 

 na inenting van miltvuur op een konijn , het dier sterft ten gevolge van ver- 

 stopping van de haarvaten van belangrijke organen (hersenen , longen) door 

 de bacteriën. Thans tracht hij het niet bestaan van een SLutlarsiX-gift te be- 

 toogen tegen hen die, niettegenstaande de proeven van koch , pasteur en 

 hem zelven, nog daaraan gelooven. Miltvuur-bloed, in buisjes tegen de lucht 

 en rotting beveiligd, verliest zijn besmettende eigenschappen binnen 7 a 8 

 dagen , — iets wat bij een virus niet geschiedt. Eene filtratie door acht- 

 dubbel papier , waarbij wel granulatien en enkele witte bloedlichaampjes , maar 

 geen bacteriën meegaan , is voldoende om aan het versche , gedefibrineerde 

 bloed zijn schadelijke eigenschappen te ontnemen. Men kan de ontwikkeling 

 der bacteriën in het bloed voet voor voet volgen. Hare vermenigvuldiging 

 begint dadelijk na de inenting of injectie, en geschiedt in eene geometrische 

 progressie met een tijd van ongeveer 40 minuten tusschen eiken term. Die 

 vermenigvuldiging binnen de vaten leidt tot de eindelijk doodelijke obstruc- 

 tie. — Voorts is uit de proeven van toussaint gebleken, dat de invoering 

 van miltvuur-bloed in het vaatstelsel niet alleen de bedoelde verstopping, 

 maar ook ontsteking van velerlei organen , ook van het hart en de bloedva- 

 ten veroorzaakt. De dieren , bij wie zich deze ontstekingen openbaren en die 

 daaraan sterven , krijgen daarom niet altijd anthrax ; bij een ouden ezel en 

 bij enkele honden kon toussaint deze niet doen ontstaan , en bij jonge var- 

 kens gelukte dat nooit, ofschoon zich wel ontstekingsverschijnselen, abcessen 

 enz. vertoonden. Bacteriën, na filtratie van miltvuur-bloed op het filtrura 

 achter gebleven en in het bloed van een dier gebracht , veroorzaakten slechts 

 eene lichte plaatselijke ontsteking, waaruit toussaint afleidt, dat naast de 

 bacteriën in het railtvuurbloed eene zelfstandigheid moet aanwezig zijn , die 

 ontsteking wekken de eigenschappen bezit. {Compt. rend. , Tom. LXXXVI pag. 

 725 en 833). d. l. 



