90 WETENSÖHAPPELIJK ËIJBLAD. 



is , dan zal bij de vereeniging van deze eene aanmerkelijke -warmte- en licht- 

 ontwikkeling plaats grijpen , die de ster plotselijk voor langeren of korteren 

 tijd weder zichtbaar maakt. 



Ten slotte toont de heer lohse aan , dat deze verklaring ook toepasselijk 

 is op hetgeen men bij het verschijnen van andere nieuwe sterren heeft waar- 

 genomen : die van tycho brahé in 1572, die van kepler in 1604, die 

 van HiND in 1848 en die van birmingham in 1866. (Monatsber. d. Berl. 

 Ahad. , December 1877 , p. 326). hg. 



NATUURKUNDE. 



Twee nieuwe werktuigen voor geluidstrillingen. — Eeferent zag die beide 

 korten tigd geleden in werking. Zij komen in doel in zoover overeen, dat in 

 beide bijzonderheden van geluidstrillingen zichtbaar worden gemaakt. 



Het een is de phoneidoskoop van tisley, den bekenden instrumentmaker 

 in Brompton Eoad te Londen. Op den bovenrand van een vertikaal geplaatst 

 kort cilindertje van drie of vier centimeters middellijn kunnen dunne koperen 

 plaatjes worden gelegd, met openingen in het midden van allerlei vorm en 

 grootte. Van onderen is het met een dergelijken iets langeren cilinder van 

 dezelfde middellijn verbonden , die horizontaal staat. Doet men voor de ope- 

 ning van dezen laatsten eenig geluid ontstaan , na vooraf de opening van een 

 der plaatjes met een zeepvliesje van plateau bedekt en dit op den bovenrand 

 geplaatst te hebben , dan begint dit laatste mede te trillen , wat in de inter- 

 ferentiekleuren , welke het in teruggekaatst licht vertoont , de prachtigste 

 schakeeringen te voorschijn roept en figuren , die, al naar de gedaante en grootte 

 van het vliesje, de hoogte en de sterkte van den toon, tot in het oneindige 

 afwisselen. Het komt er slechts op aan om het vliesje dun genoeg te verkrij- 

 gen voor genoegzame helderheid der kleuren en toch niet te dun, opdat het 

 niet te spoedig barste, 



Het tweede is de elektrische phonoskoop van edmunds, een der deelheb- 

 bers der firma w. ladd en co. , Beakstreet te Londen. In de stroombaan 

 van een of twee kleine Bunsen- of Grove- elementen zijn geplaatst de primaire 

 spiraal van een Euhmkorff-apparaat van middelmatige grootte — van onge- 

 veer 15 cM. kloslengte — en een stoombreker, bestaande uit een telephoon- 

 plaatje met spits , zooals de Edison-Hoorwegsche ontvanger voor telephonie. 

 Wordt dit plaatje door eenigen toon in trilling gebracht, dan zullen er, als 

 de spits juist gesteld is, evenveel interrupties of althans stroomgolvingen in 



