VORMVERANDERING DER STOF. 9 



het eigendom van het dier, dat ze bezit. Slechts voor oen korte poos 

 kan de stof die samengestelde en schoone vormen behouden. Gelijk de 

 steenkolen op den haard van de stoommachine , zoo worden ook het 

 bloed en de vaste deelen des lichaams weldra door verbranding verteerd. 

 Het leven heeft behoefte aan warmte en arbeidskracht. Het bloed, door 

 de longen voortdurend van versche lucht voorzien, dringt, door den 

 hartslag gedreven , in alle deelen des lichaams door. Het bloed zelf en 

 de vaste deelen, aldus doordrongen van lucht , worden langzaam doch 

 zeker verbrand. Wel is waar ontstaan er in het binnenste van het lichaam 

 geen vlammen , gelijk op den haard van het stoomwerktuig worden ge- 

 zien , doch desniettemin is er verbranding. Zij gelijkt zeer op de verte- 

 ring , die ijzer ondergaat, als het aan den invloed van den vochtigen damp- 

 kring is blootgesteld. Maar verbranding is geen vernietiging. De verbrande 

 steenkolen ontwijken als damp uit den schoorsteen van de machine. De 

 verbrande lichaamsdeelen ontwijken bij de uitademing door neus en mond, 

 de schoorsteenen der machine , welke wij ons lichaam noemen. 



'Nog voor korten tijd kon men op wetenschappelijke gronden beweren, 

 dat langs dien weg ons lichaam gemiddeld in zeven jaren geheel , door uit- 

 ademing als anderszins, in andere vormen aan de buitenwereld werd terug- 

 gegeven en onderwijl door een geheel nieuw was vervangen. Thans weet 

 men, dat hiervoor veel langer tijd wordt vereischt en dat de warmte 

 en kracht slechts voor 1"/^, uit de verbranding der vaste deelen voort- 

 spruiten. De uitkomst blijft hierdoor echter dezelfde. Na een zeker aantal 

 jaren is in ons lichaam geen enkel stofdeeltje meer, dat het vóór dien 

 tijd bevatte. En wie zal bepalen , waar zich dan de stoffen bevinden , 

 die nog kort te voren ons lichaam samenstelden? Wij hebben de stof 

 slechts ter leen en ruilen ze , na een kort gebruik , telkens voor andere 

 in. Aan één lichaam heeft niemand onzer tijdens zijn leven genoeg. En 

 wie weet hoe vele er door enkelen worden versleten ! 



Men heeft, en niet geheel ten onrechte, uit deze verschijnselen een 

 wapen gesmeed, om het materialisme te bestrijden. Ons lichaam, zoo 

 spreekt men, wordt telkens geheel vernieuwd, doch ons geestelijk be- 

 staan blijft hetzelfde. De grijsaard verkwikt zich nog dikwijls aan de 

 frissche gedachten en herinneringen zijner jeugd , die met schier onver- 

 zwakte kracht voortleven in zijn geheugen. En toch is hij , uit een stof- 

 felijk oogpunt beschouwd , in geenen deele meer dezelfde. Als die ge- 

 dachten en gevoelens aan de stof waren gebonden en voortsproten uit 

 haar werking, dan moesten zij met de stof verdwenen zijn. Nu dit niet 



