116 



ONTDEKKING VAN TWEE PLANETEN 



De planeet aan deze zijde der zon. 

 Lengte. Breedte. 



Afstand der planeet 

 tot de zon, 



0,150 

 0,195 



0,240 



293057' 

 297 42 

 299 48 



-7" 5' 

 -5 1 

 -3 50 



De planeet aan gene zijde der zon. 

 Lengte. Breedte. 



143 "54' —9 "37' 



139 38 —7 31 



183 25 —.4 59 



En, de formule van leverriee, voor de lengte der planeet van wat- 

 soN aannemende , heeft men : 



Ie hypothese k ■=. — 2 

 2e » ^ = — 1 



3e » k = O 



4e ■» k z=: -\- \ 



3000,2 = v^ 



48, Q =z v^ 

 163, 8 r= U3 

 262, 7 = V, 



GrAiLLOT besluit hieruit, dat er geene benadering hoegenaamd bestaat 

 tusschen de lengten v.^ en v,^, met de bovenstaande; v^ r= 1630,8 

 zou beter overeenkomen met de lengten , die de planeet hebben zou , 

 als zg aan gene zijde der zon heeft gestaan, maar Vy komt werkelijk 

 zeer na met de lengte overeen, die de planeet van watson hebben moet, 

 als zij aan deze zijde der zon staat. 



Bij deze berekening schijnt gaillot echter meer dan eene rekenfout 

 begaan te hebben ; want de planeet had uit de aarde gezien eene lengte 

 kleiner dan die der zon (die 126 '^35' bedroeg;) of met andere woorden, 

 voor iemand die het hoofd naar de noordpool der ekliptika gericht 

 heeft, stond zij aan de rechterhand der zon. 



Neemt men nu aan, dat de planeet aan deze zijde der zon stond, 

 dan moet zy , uit de zon gezien, links van de aarde gestaan hebben, 

 dat is, eene grootere lengte gehad hebben dan die der aarde, die 

 306035' bedroog. Bij gaillot zijn de drie lengten 293057', 297042' en 

 299048' kleiner dan dat getal, hetgeen blijkbaar daarvan daan komt, 

 dat hij den hoek aan de zon, tusschen de aarde en de planeet, met 

 een verkeerd teeken heeft aangebracht. 



Neemt men daarentegen aan , dat de planeet aan gene zijde der zon 

 stond , dan moet zij , uit de zon gezien , rechts van de plaats gestaan 

 hebben, die diametraal tegenover de aarde is; d. i. de lengte moet 

 kleiner zijn dan 126o 35', terwijl de drie door gaillot gegevene lengten 

 143" 54' enz. allen grooter zijn. 



Bij mijne berekeningen heb ik de laatste mededeeling van watson 

 aangaande zijne planeet ten gronde gelegd, dat zij had 



