132 



PARASITISMUS IN HET PLANTENRIJK. 



dat ZOO groot is dat men het met het bloote oog kan onderscheiden 

 en , gewapend met een loupe , weldra ontdekt dat het een schijfvormige 

 verhevenheid (fig. 10 a) is, wier bovenzijde min of meer schotelvormig is 

 uitgehold , met een vrij scherpe omranding. Bij eenige Korstmossen zijn 

 de vrachtjes geheel in het binnenste verborgen en dus alleen op de door- 

 snede duidelijk waar te nemen (fig. 12). Men noemt deze vrachtjes 



"ap o t h e cië n". 



Op eene overlangsche 



doorsnede (fig. 12 A) 



• ziet men al spoedig 



de voornaamste be- 



standdeelen ; hier, in 



het midden vooral, 



Fig. 12. Doorsnede van een apothecium van JEndocarpon vertoonen zich uit- 



pusillum , dat geheel door het omgevende weefsel is ingesloten. gerekte peervormi- 



De sporeblazen A zijn in fig. 15 meer vergroot voorgesteld. „q ]t»lazen met de 



spits naar beneden en het afgeronde gedeelte naar boven gekeerd. Reeds 

 ziet men door de dunne wanden andere lichamen heenschemeren. Het zgn 

 de sporen die op dit oogenblik te gelijk met een hoeveelheid vocht in de 

 blazen gevangen zitten. Maar weldra zullen zij vrij komen. Wordt 

 het apothecium bevochtigd, dan zwellen de onderdeelen zoo sterk 

 op, dat het gedwongen is een grootere oppervlakte te beslaan, maar 

 de opspringende rand verzet er zich tegen , deze wijkt niet uit 

 en het einde moet dus zijn , dat de blazen bersten en de sporen er 

 uit vliegen. De kracht waarmede dit geschiedt is zoo groot, dat ze tot 

 op een afstand van minstens 1 cM. worden voortgeslingerd. Deze 

 sporen nu zijn het, die de plant op geslachtelgke wijze vermenig- 

 vuldigen, evenals aan de zaden der hoogere planten is opgedragen de 

 soort in stand te houden. Zij zijn het die bij de sporeplanten vrij 

 algemeen voorkomen en haar naam aan deze afdeeling van het plan- 

 tenrijk hebben gegeven. 



Ziedaar een schets van het maaksel der Korstmossen ; volledig is zij 

 niet , maar voldoende om het gewicht der thans volgende beschouwing 

 te doen gevoelen. 



Ik wil namelijk thans trachten de tegenwoordige theorie van de 

 vorming der Korstmossen uiteen te zetten, en de gronden aangeven 

 waarop zij rust. Men beschouwt een korstmos als een vereeniging van 

 twee zeer verschillende planten, een schimmel en een wier. De wier 



