252 EEN BLADZIJDE UIT DE GESCHIEDENIS VAN 



Er brokkelen stukken van de staalharde rotswanden af en tuimelen 

 in de diepte neer of blyven op de zacht glooiende berghelling hnn slooping 

 wachten. Soms ook , wanneer het zachte klimaat die kracht aan het water 

 niet gunt , brandt de zon het gesteente stuk na de afkoeling gedurende 

 den nacht. Door inkrimping bg nachtelijke afkoeling en door uitzetting in 

 de verzengende stralen van de tropische zon, knapt en springt het 

 gesteente tot brokken uiteen. De ongelijksoortige mineralen die den berg- 

 kruin samenstellen geraken vrij en worden meer dan ooit der werking 

 van lucht en water prijs gegeven. Naarmate de oppervlakte der gesteenten 

 en der bergwanden zich uitbreidt door kuilen en scheuren, kammen en 

 spitsen , grijpen die beide vernielende elementen steeds verder om zich 

 heen. Aan de mechanische krachten van het water paart zich welhaast 

 de ontledende kracht. 



De veldspathen der alkaliën * , vroeger met kwarts en glimmer tot 

 een mengsel vast vereenigd , worden losgemaakt en uit het dub- 

 bel silicaat van kiezelzure aluinaarde en kiezelzure kali., resp. natron, 

 het laatste deel gansch opgelost. Alleen de kiezelzure aluinaarde, de 

 haolin , ^ blijft onoplosbaar achter. Fijn en wit als meel vormt zij nu reeds 

 een weikomen bodem voor de ontkieming van enkele gevleugelde zaadjes , 

 die door den wind zijn opgenomen en in hun wilde vaart daar in die 

 eerste aarde een rustpunt vinden. 



Inderdaad, de natuur verstaat meesterlijk de kunst om de hardste 

 stoffen fgn te werken. 



De harde kalksteenbrokken , gebrand in onze ovens , vallen bij over- 

 gieten met slechts een weinig water tot een stuifpoeder uiteen, veel 

 fijner dan onze beste middelen tot verdeeling het vermogen. En zoo ook 

 vallen de bijna diamant-harde graniet en gneiss- , porphier- en trachiet- 

 rotsen tot de sierlijk witte , fijn verdeelde kaolin uiteen , hier en daar 

 met scherfjes van glimmer en kwarts vermengd , die elkander hebben 

 losgelaten , toen eens het veldspaath-mineraal was aangetast en omgezet. 



Het eerste groen, door het gevleugelde zaadje aangebracht, vertoont 

 zich reeds en breidt zich langzaam uit. De zaadjes , die van dat eerste 

 groen afvallen , vinden welkome voedingsstoffen in de rottende overblijfsels 

 van het voorgeslacht, en rijker wordt de bodem aan organische stoffen, 

 die eerst ontbraken. 



Nochtans zullen slechts die berggesteenten een zuiveren kaolin-bodem 



' Orthoklas, Oligoklas en Sanidin. 



' Onder de namen van pij'paarde of porceleinaarde misschien meer bekend. 



