KOOLZURE KALK IN EN OP DE AARDE. 



263 



plaats ; dus zal zich uit wateren , die deze verbinding bevatten , onder 

 het vrijkomen van koolzuur, koolzure kalk afzetten. 



Niet zelden heeft het koolzuurrijke water in de natuur eene vrij 

 hooge temperatuur, zooals bij Vichy en bij Wiesbaden , enz.; soms is 

 de warmtegraad van het water veel lager, zooals dat van de Heppin- 

 gerbron bij het badplaatsje Neuenahr aan den linkeroever van den Rijn. 

 De hoeveelheid koolzuur uit laatstgenoemde bron ontwijkend , is zóó 

 groot, dat niet zelden vogels, aangelokt door het frissche en borrelende 

 water , neerstrijken om hun dorst te lesschen , maar plotseling , door 

 het koolzuur omgeven, hier een snellen dood vinden. 



Bevatten zulke wateren nu dubbelkoolzure kalk , dan zal zich kool- 

 zure kalk op den bodem en langs de randen der bronnen afzetten , 

 terwijl de kalk, als een fijn slib door de mechanische werking van 

 „. water op kalklagen medege- 



voerd, elders weder bezinkt. 

 Zeer verschillend zijn de vor- 

 men, in welke de verbinding 

 thans kan optreden, hier dicht, 

 daar los en poreus , hier als spru- 

 delsteen of zoogenaamde erwten- 

 steen (fig. 1), ginds als poreuse 

 tufsteen ; bovendien worden alle 

 voorwerpen in zulk water drij- 

 vend of bezinkend , door kool- 

 zuren kalk opgevuld en om- 

 korst, zoo ook de overblijfselen 

 vau dieren , planten , schelpen , boomstammen, vruchten en bladeren. ' 

 Zij worden ingesloten en opgevuld, en, al zal nu na verloop van 

 eeuwen het organisch gedeelte verloren gegaan zijn , de vorm blijft be- 

 waard. Uit vergelijkingen tusschen deze vormen en de thans levende 

 soorten, leeren wij het verschil en de overeenkomst in maaksel kennen. 

 Die incrustatiën, evenals andere fossielen, zijn gewichtige hulpmiddelen 

 geworden tot het kennen van de geschiedenis der aarde, om de veran- 

 deringen, die zij in den loop der eeuwen ondergaan heeft en de traps- 

 gewijze ontwikkeling van het leven daarop na te gaan. 



Erwtensteen gevormd uit Aragoniet. 



' Zoo in de bron vau Saint Allyró bij Clermont in Frankrijk; in Nederland in het 

 meertje van Rockanje, enz. 



