324 ÉHRENBÊRG. 



onderscheidt. De spil van ehrenberg's klassificatie is een philosophisch 

 denkbeeld , welks juistheid betwistbaar is , maar hetwelk noodzakelijk 

 in zijn geest moest opkomen. De beroemde mikrograaf stelt dat alle 

 wezens even volkomen zijn, en dit is voor hem niet slechts eene ob- 

 jectieve volmaaktheid: hij wil niet zeggen dat alle dieren volkomen 

 ingericht en geschikt zijn voor de rol , die zij in de natuur moeten 

 spelen , volkomen ingericht , zooals men tegenwoordig zou zeggen , 

 voor hunne voorwaarden van bestaan. Neen, voor hem is de volmaakt- 

 heid der wezens wel degelijk eene subjectieve volmaaktheid: zij huist 

 in hun organismus zelf, zij openbaart zich in bet feit dat alle dieren, 

 van het infusiediertje tot den mensch, nauwkeurig "de zelfde som van 

 organische stelsels" hebben. Er zijn geen andere verschillen tusschen hen 

 dan die welke volgen uit hun lichaamsgestalte en uit een verschillende 

 groepeering der organen. Voor ehrenberg zijn alle dieren dus naar 

 hetzelfde plan gebouwd. Overigens miskent hij niet dat dit plan in 

 bijzonderheden gewijzigd kan worden, en het is juist daarop dat hij 

 zijn oog vestigt , om zijne klassificatie te ontwerpen. Hoe zuiver 

 anatomisch die klassificatie ook is , ontleent zij toch , even als die van 

 LAMARCK , eenige van hare primordiale kenmerken aan een geheel ander 

 gebied dan dat der anatomie, namelijk aan de psychologie. 



Ehrenberg heeft het eerst het denkbeeld geuit om den mensch vol- 

 komen van de dieren te scheiden : hij schept voor den mensch een 

 afzonderlijken cyclus : den cyclus der Natiën. Die naam sluit klaarblijke- 

 lijk de bedoeling in , om de verstandelijke meerderheid van den mensch 

 en zijn instinct van gezelligheid op den voorgrond te plaatsen. Wij 

 ontmoeten dezelfde bedoeling weder, als onze geleerde zijn groep der 

 Myeloneureën, beantwoordende aan de Vertébrés van lamarck, 

 verdeelt in voedster die ren, dat is dieren die zorg dragen voor 

 hun jongen, en Orphanozoa of weesdieren, die in hun jeugd de 

 zorgen hunner ouders niet hebben gekend. Om billijk te zyn, moeten 

 wij hier bijvoegen dat naast dit zuiver psychologische begrip ehren- 

 berg , getrouw aan zijn stelsel , zich haastte een anatomische bepaling 

 te stellen. De Orphanozoa zijn ook koudbloedige gewervelde dieren, en 

 de voedsterdieren zijn warmbloedige gewervelde dieren. Vervolgens wor- 

 den de anatomische kenmerken alleen gebruikt om de overige verdee- 

 lingen te kenschetsen , die gegrond zijn , vooreerst op de aanwezigheid 

 of de afwezigheid van kloppende vaten, vervolgens, in de eerste 

 categorie, op de inrichting van het zenuwstelsel, in de tweede op 



