duizendmillioenstei) van 

 den centimeter. 



42 WETENSCHAPPELIJK BI. 7 BLAD. 



eene groote gehoorzaal en in een schouwburg en waarbij de luchtstroomen 

 werden teweeggebracht door het plotseling openzetten der kleppen voor de 

 toetreding en den afvoer der lucht. ln. 



Nieuwste bepalingen aangaande grootte en aantal der moleculen van gas- 

 sen. — RüHLMANN {Beihlatter zu den Annalen der Physik und Chemie III, 

 S. 57) leidt dienaangaande uit de afwijkingen der gassen van de wet van boyle- 

 MARIOTTE , zooals REGNAULT die heeft waargenomen , en uit de proeven van 

 ANDIIET7S en CAILLETET betreffende de kritische temperaturen , met behulp 

 der formulen van CLAUSirs , van der waals en o. e. meyer voor de gemid- 

 delde weglengte der moleculen, het volgende af. 

 middellijn van een stikstof-molecuul 34' 

 „ „ ,, koolzuur „ 16 



„ „ ,, waterstof ,, 41 



Hieruit berekent rühlmann verder dat het aantal moleculen van een gas 

 bij O" en 760 mm. ongeveer 100 trillioenen in den kubiek centimeter bedraagt 

 en dat onder deze omstandigheden de moleculen zelve ongeveer het driedui- 

 zendste deel innemen der met het gas gevulde ruimte. Een waterstof-mole- 

 cuul moet dan een gewicht bezitten , dat zich in cijfers laat uitdrukken 



door gram, 



lO'^-- LN. 



Dauw en |jzel. — Jamin heeft (Journal de physique , VIII, p. 43) eene 

 verhandeling over het eerste onderwerp in het licht gezonden, waarin hij door 

 proefnemingen en berekeningen aantoont hoe aanmerkelijk het aandeel is, dat 

 het warmteverbruik bij verdamping heeft aan de verkoeling van den grond 

 en dus aan de vorming van den dauw, welke verkoeling men tot nog toe 

 voornamelijk, zoo niet uitsluitend, aan de uitstraling toeschrijft. 



De ijzel is in den nu ten eind spoedenden winter in sommige streken van 

 Frankrijk, voornamelijk in de departementen Champagne en la Brie, gevallen 

 in eene mate , zooals dit in geen twee eeuwen had plaats gehad. (Les Mondes , 

 XL VIII, p. 403). De boomen werden daar bij duizenden van hunne takken 

 beroofd, die braken onder het gewicht van het ijs, dat zich daaraan vast- 

 hechtte. Een popeltak woog met dit ijs 180 grammen en slechts 20 toen 

 dit er af gesmolten was. 



Te Parijs en in sommige andere steden heeft deze ijzellaag veel ongelukken 

 veroorzaakt. Dit alles heeft de aandacht op nieuw op de theorie van dit ver- 

 schijnsel gevestigd. Men is het nu, naar het schijnt, vrij wel daarover eens 



