* 



J2 



RUMPHIA. 



ma 

 quod 



Kis applanatas quam in illis, liand ullo spatharum out vaginarum vestigio, quod profcclo inde pendet, 



Dd cum basis frondium non vaginans sit, nulla inde, veluti in illis familiis, in spalhas s. vaginas flfen 





possit transmutetio. Denique simplicissime conformati sunt Cycadearum flores, ad nuda gcnerationis organa 

 reducti, nullo prorsus bractearum aut integumentorum floralium vestimento spadicibus insidentes. Nulla 

 eorum cum Palmarum, aliqua vero cum quarundam Aroidearum floribus est similitude; sed florum 

 femineorum s. pistillorum conformatio manifesto eadem est, qua? in multis Coniferis, nisi quod bractearum 

 floralium evolutio in illis fere plane est oppressa et margo inferior paulo magis prominens fovearum, 

 quibus insident, leve tantum earum vestigium indicat. Neque magis in Cycadeis singularum antberarum 

 e frondibus rudimentariis cernitur transformatio , quae in multis tamen Coniferis, ut jam in Tomo III. 

 pag. 209 diximus, manifesto apparet, nisi forte spadiccs masculos earum totidem existimes antberas, subtus 

 granulis s. massis pollineis crebris obtcctas. Hanc opinionem, ab ipso Linneo (1) profectam ac denuo a Viro 

 sagacissimo Rob. Brown revocatam, licet externa earum facies conflrmarc videatur, apparet tamen granula 

 ilia, quibus inferior earum pagina in Cycadeis continue vel separatis gregibus est obtccta, ob regularum 

 combinationem et debiscenliam et quod polline sunt repleta, coccis antherarum multarum aliarum stirpium 

 esse similia, itaque singulos spadices masculos existimandos esse subtus antberis crebris uni- ad quadricoceis 

 sive totidem floribus nudis obsideri. Quidquid autem deorganismo spadicum masculorum existimes, sive 

 singulas antheras ess&credas, seu in inferiori pagina permultis antheris obsessos putcs, ita tamen antherarum 

 fabrica plane peculiaris est, et quamvis Cycadearum organa fructificationis feminea Coniferarum et 

 Gnetacearum sint analoga, hac in re tamen eaedem stirpes magnopere differunt. Ut similitudine utamur : 

 in Coniferis plerisque (2) eadem antberarum est origo , qua? vulgo in stirpibus phanerogamis cernitur, 

 folium evolvens, cujus in mesophyllo ad margines utrimquc costa sive nervus medius pollen gignit, ut sub 

 cpidermide loculi bini appositi oriantur, pollinis in iis conglobati turgescentia tandem rima longitudinali 

 debiscentes. In Cycadeis vero antheras longc inferiori sunt evolutionis gradu, origine aliquam cum 

 Protophytis analogiam indicantes, siquidem transformatio earum, non aliter quam sporangiorum Filicum, 

 in jnferiore pagina frondium (s. spadicum) conlractorum e plurimis papillis fieri solet, quas apices reticuli 

 vascularis supra parenchyma frondium floriferarum (s. spadicum) eminentes efformant. His autem cum 

 ctiam habitu accedant, familiis exstinctis prioris rerum naturae arctius videntur connexae, itaque nonnulli eas 

 auctores e vegetatione protogea superstites existimant, qua? olim calidiore temperie tellurcm magna copia 

 ad polos usque ornaverit, quod innumerae Cycadearuni reliquiae subterraneae earumque situs tractusque, 

 quo inveniuntur, declarant. Quarum quamvis ingens cum Cycadeis, qua3 hodie sunt , exsistat similitudo , 

 haudquaquam tamen ita inter se conveniunt, ut eaedem esse judicari queant ; itaque eas, quod et in regno 

 animali cernitur, cquidem potius exempla sive imitationes typi formationis haberi velim , qui nunc quidem 

 exstinctus aut certe magnopere immutatus non nisi in terris a polis remotis in quibusdam formis regni 

 animaliset vegetabilis, antiquioris ejus naturae rerum similibus, conspicitur. Profecto exiguus est pro iis, 



■ 



qui olim fuerunt, Cycadearum numerus, quae nunc nonnisi in zonatorrida, in Africa) australis rcgione 

 subtropica et in INova Hollandia extratropica sunt dispersae. In Classe Gymnospermarum, quarum ditissima 

 erat vegetatio protogea, peculiarem efliciunt familiam, Coniferis turn trunci tumfructus structura analogam, 

 sed et habitu et situ et conformatione organorum fructificationis masculorum distinctissimam. In descriptione 

 sequenti de Cycade circinali eamodo retuli, quae in diario anno 1821 annotaveram. Quodsi caudici longe 

 minorem, quam alii auctores, tribuo altitudinem et in aliarum fortasse partium , veluti spadicum, mensura 

 aliquod intercedit discrimen, multum tamen falletur qui inde Specierum etiam discrimen colligere velit (3). 

 Neque enim mirum est, conum masculum Cycadis circinalis in Horto Edinensi efformatum auctore V. CI. 



■ 



(1) « Filix est, nee Palma. Pollen nudum, absque anthera ; adeoque pulvis in aversa frondium Filicum pagina est pollen 

 » nudum. Anne fovilla (pulvis intra pollen Filicum, inter quas Equiseti) viva s. motu vitali gaudens e polline foecundandis 

 >. germinibus prodeat, quod pulvis e Marchantia exiens et se movens videtur indicare? Aperit hoc pollen januam 

 » Cryptogamice. Adeoque Cryptogamia hsec gaudet polline absque anthera ! » Linn. Mant. Plant. II. p. 305. 



(2) Excipiuntur tamen qusedam Genera, veluti Dammara Rumph., Cunninghamia Rob. Br., Araucaria Juss., in quibus 

 antherarum fabrica plane diversa est neque modus transformationis hie indicatus locum habet. His in Cunninghamia tcrni in 

 Dammara quini ad quindeni, in Aracuarid duodeni ad viceni loculi cylindrici uni -v. biseriati exbasi connectivi penduli 

 contincntur. An peculiaris earum conformatio ex prolapsu teloe cellulosee, in qua pollinis fit transmutatio , explicari posset? 

 Et an forte plures antherce (s. foliola antherifera) inter se sunt unita? 



(3) Illud ipsum obtinet in C. revolutd Thunb. , cujus vita admodum diuturna, ut caudex ejus perpctuo accrescens sensim ad 

 insigncm perveniat altitudinem. Conf. quae ea de re pag. 46 animadverti. 



