OP DE WORDING VAN ONS ZONNESTELSEL. 57 



ook, wanneer voortaan zulke voor ons onmetelijke tijdsruimten in 

 onze beschouwingen te pas komen, daarvoor meer algemeene uitdruk- 

 kingen kiezen en zoo — om op ons onderwerp terug te komen — , 

 zeggen dat de aarde lang, zeer lang geleden eenzaam haar weg door 

 de ruimte aflegde. Zij vertoont zich op dat zeer verwijderd tijdstip voor 

 het oog van onzen geest als een gloeiende gesmolten lavamassa van 

 nagenoeg bolvormige gedaante, welke iu ongeveer drie uren om hare 

 as wentelde en die juist, ten gevolge van dien korten tijd van om- 

 draaiing, een aanzienlijke uitzetting aan den aequator heeft verkregen. 

 Terwijl nu die gloeiende bol door uitstraling een aanzienlijk warmte- 

 verlies lijdt, dientengevolge inkrimpt en daardoor zijn snelheid van 

 omdraaiing toeneemt, is hij terzelfder tijd aan een anderen invloed 

 onderworpen, namelijk de getijwerking der zon, en deze openbaart 

 zich in de eerste plaats daardoor, dat de aarde nagenoeg in de rich- 

 ting van de zon en juist daartegenover een uitstulping heeft, terwijl 

 zij loodrecht op die richting is samengedrukt. Deze uitstulping, een 

 berg van gloeiende lava , verplaatst zich met ontzettende snelheid langs 

 den omtrek van de aarde, want in drie uur legt zij dien afstand af. 

 Bij de gevolgen, die daaruit zijn voortgevloeid, zullen wij voor het 

 oogenblik niet stilstaan. Voor het tegenwoordige komt de getijwerking 

 van de zon slechts zoover in aanmerking , dat daardoor het tijdstip , 

 waarop onze aarde de moederweelde zoude smaken, is verhaast ge- 

 worden. Dat zulks het geval moet geweest zijn, zal terstond worden 

 ingezien wanneer men bedenkt, dat door die uitstulping een gedeelte 

 van de aardmassa verder van de omwentelingsas werd verwijderd en 

 dientengevolge de middelpuntvliedingskracht eerder de overhand kon 

 krijgen. Eindelijk zien wij in onze verbeelding een deel van de aarde 

 zich afzonderen ; het gewichtig oogenblik is daar ; de aarde heeft haar 

 eerst- maar tevens haar eeniggeboren kind het aanzijn gegeven. En 

 wel is het een gewichtig oogenblik , want van stonde af aan zal het 

 kind een onberekenbaren invloed gaan uitoefenen op het lot, op de 

 toekomst harer moeder. 



Aanvankelijk zal de losgescheurde massa ongetwijfeld een uiterst 

 onregelmatige gedaante hebben gehad , maar onder den invloed van 

 de wederzij dsche aantrekking harer deelen , moet zij al reeds spoedig 

 een nagenoeg kogelvormig aanzien hebben verkregen; en, wat de 

 aarde betreft, door diezelfde werking moet de diepe wonde haar ge- 

 slagen, want het was een zwaar kind, dat zij had voortgebracht, het 



