DE ONTDEKKING DER BACTERIËN. 



Het was voor weinige maanden tweehonderd jaren geleden dat onze 

 LEEUWENHOEK een zijner gewichtigste ontdekkingen deed, die de eer- 

 ste stap is geweest op een gebied waarvan eerst onze eigen tijd de 

 groote beteekenis heeft erkend en nog steeds voortgaat te erkennen en 

 uit te breiden. Wij bedoelen de ontdekking van die uiterst kleine mikros- 

 kopische wezentjes, ook wel met den gezamenlijken naam van micro- 

 hien bestempeld, welke de oorzaken zijn van alle gistings- en rottings- 

 verschijnselen, en waaronder er ook behooren die de dragers zijn van 

 vele der smetstoifen , welke de gezondheid van menschen en dieren 

 bedreigen. Niet allen zijn echter zoo schadelijk en juist de ontdekking 

 van LEEUWENHOEK bewijst dit, want hij zag hen voor het eerst in de 

 stof die zich bij menschen tusschen de tanden en kiezen min of meer op- 

 hoopt , waar zij blijkbaar een volkomen onschuldige rol spelen. De hier be- 

 doelde wezentjes behooren tot de orde der Splijtzwammen of Schizomiceten 

 en worden ook wel onder den algemeenen naam van Bacteriën begrepen , 

 hoewel met dien naam eigenlijk slechts een enkel geslacht , het geslacht 

 Bacterium van ehrenberg , wordt aangeduid. Leeuwenhoek hield deze 

 wezentjes voor dieren, wegens hun vermogen van zich te bewegen. Thans , 

 nu wij weten dat dit vermogen geen uitsluitend dierlijk karakter is , 

 worden zij gewoonlijk in het plantenrijk gerangschikt, ofschoon daar- 

 voor al weinig meer dan negatieve gronden pleiten. De waarheid is 

 dat wij met deze wezentjes op het groote tusschengebied zijn geko- 

 men, waar alle onbedriegelijke kenmerken, op grond van welke wij 

 de hoogere dier- en plantvormen gewoon zijn tot twee geheel verschil- 

 lende rijken te brengen, ons verlaten. Echter moet men erkennen dat 

 zij door hunne hoogst eenvoudige samenstelling en door hunne wijze 

 van voortplanting, namelijk door de afsnoering van zeer kleine gedeel- 



9 



