186 EENIGE LICHTMETINGEN. 



een prachtig wit licht had moeten opleveren (ten minste volgens het 

 prospectus). De uitkomsten waren echter zoo slecht, het licht zoo 

 rood , de vlam zoo walmend , dat ik de verdere proeven heb gestaakt 

 en het niet der moeite waard heb geacht die uitkomsten hier te ver- 

 melden , vooral daar de kristalolie is gebleken een zoo uitmuntende 

 brandstof voor den Heliosbrander te zijn. Misschien zijn er onder den- 

 zelfden naam betere oliesoorten te verkrijgen. Ik heb geen gelegen- 

 heid gevonden om dit te onderzoeken. 



Wanneer wij nu deze uitkomsten vergelijken met die van mijne 

 gaslichtmetingen , dan zien wij dat het duurste petroleum- of kristal- 

 olie-licht nog altijd ruim 19.6 pet. goedkooper is dan het goed- 

 koopste gaslicht en dat het kristalolie-licht van de hier aanbevolen bran- 

 ders nog veel minder dan Va kost van het gaslicht uit de beste spieet- 

 branders. 



Ik doe dit hier opmerken , niet omdat ik mij voorstel dat daar- 

 door over het gebruik van gas als lichtbron in vergelijking met de 

 petroleum de staf zal gebroken zijn. Het eerste bezit ontegenzeggelijk 

 groote voordeden in het gebruik boven de laatste , waarvan het genoeg 

 zal zijn hier het veel geringere brandgevaar en de veel mindere af- 

 hankelijkheid van zijn lichtkracht van de aan de branders besteede zorg 

 te noemen. Deze zullen daaraan nog lang , in vele gevallen terecht , 

 de voorkeur boven de goedkoopere petroleum doen schenken, ook 

 zelfs als deze voor zoo geringen prijs verkrijgbaar blijft als zij thans 

 is. Mijn voornaamste doel met de bovenstaande vergelijking tusschen 

 petroleum en gas was dan ook om het belangrijke verschil te kunnen 

 doen opmerken tusschen de uitkomsten van deze en van een derge- 

 lijke , die nu ruim twintig jaren geleden werd verricht. 



Toen, in het laatst van 1863, verzochten en verkregen twee leer- 

 lingen van het gymnasium te Haarlem van den toenmaligen directeur 

 van Teyler's Museum aldaar. Prof. J. g. s. van bueda , verlof om, 

 ten einde zich te oefenen in de kunst van waarnemen , eene reeks 

 lichtmetingen te doen in Teyler's laboratorium. Het waren de tegen- 

 woordige directeur der hoogere burgerschool te Grorinchem , Dr. J. nieu- 

 WENHUiZEN KRUSEMAN , en de schrijver van dit opstel. De petroleum , 

 die toen begon gebruikt te worden , en aangaande wier lichtkracht 

 toen nog geene vertrouwbare metingen bekend waren, was de aan- 

 leiding, die ons juist lichtmetingen als onderwerp van onze studie in 

 de kerstvacantie deed kiezen. 



