26 DE VORMING DER STEENKOOL. 



deelen ontbreken en bijna alleen het parenchymweefsel , uit cellen 

 bestaande , de hoofdmassa uitmaakt. Zelfs de meest reusachtige stam- 

 men bezitten slechts onbeteekenende houtringen en ook de schors 

 was zeer poreus en week. 



Zulke planten kunnen in een dampkring als de onze niet bestaan ; 

 zij zouden dadelijk , door het afgeven van waterdamp in onze droge 

 atmosfeer , verwelken en verslappen , zooals blijkt uit sommige onzer 

 tegenwoordige waterplanten , die alleen in het water haar normalen 

 toestand behouden. De steenkoolplanten , met stammen zonder hout 

 en bestaande uit een week en slap weefsel , zouden eveneens in onzen 

 dampkring verwelken , door afgeven van waterdamp in korten tijd 

 zijn uitgeput en onmogelijk tot boomen van zoo aanzienlijke afme- 

 tingen hebben kunnen opgroeien. Dit verschijnsel kan alleen verklaard 

 worden door het aannemen van eene sterk met waterdamp bezwan- 

 gerde atmosfeer, waardoor eene al te snelle verdamping van het 

 water uit de cellen werd belet. 



De groei der steenkoolplanten had bovendien ook buitengewoon 

 snel plaats door de sterke tropische hitte , door de groote mate van 

 vochtigheid en door het aanzienlijke koolzuurgehalte . terwijl hij tevens 

 zeer regelmatig en onafgebroken voortging, daar eene afwisseling der 

 jaargetijden destijds vermoedelijk nog niet bestond. De planten bereikten 

 dus in uiterst korten tijd haar vollen wasdom , en de volwassen organen 

 stierven dus ook betrekkelijk weer spoedig af en werden weer snel 

 door nieuwe deelen vervangen. Dit was juist de oorzaak van eene 

 snelle opeenhooping der plantenstof , terwijl spoedig op die afgestorven 

 overblijfselen weer nieuwe planten opgroeiden. Slechts in zoo verre 

 was er eenige afwisseling in het klimaat , dat er periodieke , hevige 

 regens optraden , telkens als door de voortdurende verwarming zoo- 

 veel water was verdampt, dat de dampkring oververzadigd was. Deze 

 regens hebben dan weer , zooals nog nader blijken zal , bij de ver- 

 spreiding en uitbreiding d«r plantenresten eene belangrijke rol gespeeld. 



De opgehoopte plantenoverblijfselen ondergingen nu langzamerhand 

 eene aanmerkelijke wijziging in hare scheikundige samenstelling , eene 

 omzetting trouwens , die ook tegenwoordig de afgestorven en van de 

 lucht afgesloten plantendeelen ondergaan. 



Overal , waar plantenstoffen zich onder water bevinden , heeft in 

 hoofdzaak dezelfde scheikundige verandering plaats van de organische 

 stof der plant, daarin bestaande, dat de elementen koolstof, water- 

 stof en zuurstof , die de hoofdmassa der plantenstof uitmaken , zich 



