DE VORMING DER STEENKOOL. 33 



Somtijds ziet men echter , zooals reeds werd medegedeeld , in de 

 steenkoolformatie ook rechtopstaande boomstammen. Vooral bij St. 

 Etienne is dit verschijnsel waargenomen en door grand' eury onder- 

 zocht. Hij verklaart het op de volgende wijze. Toen de toestroomende 

 wateren het onderste gedeelte der kom hadden opgevuld , werd het 

 niveau hooger en breidde zich het water ook uit buiten de grens van 

 het oorspronkelijke kolenbed. De slib- en zanddeeltjes stegen dus nu 

 insgelijks; de wortels en de onderste deelen der boomen werden door 

 het water bespoeld , doch dezen groeiden niettemin voort en werden 

 zoo langzamerhand omgeven door de slibdeeltjes , die later verhardden. 



Wij kunnen dus , volgens grand' eury , de steenkoolvorming geens- 

 zins vergelijken met die van de tegenwoordige turflagen of venen. 

 Dezen vormen zich in de gematigde Irrchtstreek , bij eene betrekkelijk 

 lage temperatuur en uit bepaalde soorten van kleine plantjes. Slechts 

 in zooverre kan dit verschijnsel eenigszins met de steenkoolvorming 

 vergeleken worden , dat bij beide de plantendeel en , door water meer 

 of minder van de lucht afgesloten , vergaan. Van laagsgewijze uitbrei- 

 ding , van vervoer der plantenstof door waterstroomen , van afwisse- 

 ling der koollagen met die van zandsteen , klei , enz. kan bij de turf- 

 vorming echter geene sprake zijn en deze heeft uiterst langzaam plaats. 



Dit neemt echter niet weg , dat toch de tijdruimte , waarin zich 

 eene steenkoolbedding gevormd heeft, zeer groot moet geweest zijn. 

 De eigenaardige toestand der steenkool , de bijna volkomene vernieti- 

 ging der organische stuctuur , de groote vastheid en dichtheid dezer 

 brandstof en het voorkomen op groote diepten onder de oppervlakte 

 der aarde — al deze verschijnselen kunnen slechts verklaard worden 

 door het aannemen van zeer lange perioden , die verloopen moeten 

 zijn vóór de steenkool haren tegenwoordigen vorm had aangenomen. 



Had dus de vorming der oorspronkelijke koollagen betrekkelijk spoedig 

 plaats , zoo waren er toch onmetelijke tijdruimten noodig om de steen- 

 kool hare tegenwoordige structuur te doen aannemen , en in dit op- 

 zicht is ook hier , evenals bij de vorming van de meeste gesteenten 

 der aarde , de tijd een groote factor geweest , waarmede men bij de 

 verklaring der geologische verschijnselen steeds rekening moet houden 

 en die daarbij eene groote rol heeft gespeeld. 



Zilt feu , Fcbvuari 1884. 



