EINDIGHEID ÜE EEUWIGHEID V 49 



heid die ontoereikend was om dat in denzelfden tyd te volbrengen als 

 voorheen. Terwijl de kern van de stofwolk , op onveranderden afstand 

 van 't centraalpunt van den kringloop, met onveranderde snelheid 

 bleef voortloopen. Natuurlijk zouden nu de buitenwaarts gelegen deelen 

 de kern vooruitgesneld — en de binnenwaartsche daarbij achter ge- 

 bleven zijn , indien de onderlinge aantrekking alle deelen niet bijeen- 

 gehouden , en 't verschil van beweging in eene aswenteling opgelost en 

 vereffend had. 



Stofwolken zonder aswenteling zijn wellicht nog die nevelvlekken , 

 die een zeer onregelmatigen vorm hebben , en dikwijls ook ongelyk- 

 matig verdeelde stofophoopingen vertoonen. 



In 't andere geval (van aswenteling) verkeeren daarentegen vele , 

 zoo niet alle nevelvlekken van lensvormig afgeplatten , ronden vorm ; 

 en zulk een vorm moet ook de gaswolk aangenomen hebben , waaruit 

 ons zonnestelsel geworden is. 



Bij alle wentelende stofwolken zal de verhouding der wentelsnelheid 

 tot de onderlinge aantrekkingskracht den vorm bepalen die de stof- 

 massa op den duur aannemen moet. De aantrekkingskracht alleen zou 

 alle stofdeelen in den bolvorm om 't zwaartepunt ophoopen. De as- 

 wenteling zal aan de ekwatoriaal-deelen een eigen wentelsnelheid geven , 

 die tegen de aantrekking opweegt of haar uitwerking belemmert. 



In 't eerste geval zullen de ekwatoriaaldeelen hun centraal afstand 

 behouden , terwijl de in de as gelegen deelen onbelemmerd van beide 

 polen naar 't middenpunt samentrekken. 



In 't andere geval zullen de ekwatoriaaldeelen langzamer naar het 

 middenpunt samentrekken dan de asdeelen. 



In beide gevallen zal de gansche stofmassa aanvankelijk een afge- 

 platten lensvorm aannemen , die in 't laatste geval op den duur in 

 den bolvorm zal overgaan. 



Men heeft nu voorondersteld; dat die lensvormende beweging (af- 

 platting en samentrekking) ongelijkmatig voortschreed , en daarbij tot 

 herhaalde scheuring en afscheiding van de ekwatoriaaldeelen in kon- 

 centrische ringen of ringsegmenten aanleiding zou geven , die dan 

 vrij om de hoofdmassa bleven ronddraaien. 



Ik moet erkennen dat ik die onregelmatigheid van samentrekking, 

 en die afscheiding van de ekwatoriaaldeelen nog niet zeer begrijpelijk 

 acht, daar toch alle stofdeeltjes door een gelijkmatige verhouding 

 van snelheid en aantrekking beheerscht worden , — tenzij men sto- 

 ringen door andere , misschien uitwendige invloeden aanneemt. Zulk 



