88 ïaiNDlGHEÏD OF EEUWIGHEID? 



Meteoorsteenen , die organische stoifen bevatten , en dus de sporen 

 van organisch leven dragen , getuigen van werelden die ondergegaan 

 zijn, zonder dat ze geheel verbrand en verdampt werden. 



Zulke werelden moeten dus verbrokkeld, of althans voor een deel 

 verbrokkeld — en hun brokstukken , minstens alweer voor een deel on- 

 verbrand , uit elkander geweken zijn. 



Kan zulk een verbrokkeling niet veroorzaakt worden door een bot- 

 sing , die niet machtig genoeg is , om volkomen ontgloeiing en ver- 

 damping te weeg te brengen , dan zou ze door werkingen van 't hemel- 

 lichaam zelf , b. V. door ongelijkmatige inkrimping of uitzetting , ver- 

 klaard moeten worden , ongeveer zooals een door lucht of water 

 afgekoeld verhit glas , of een uitwendig in gloeiing gebracht meteoor 

 uiteen springt. 



En als daarbij de brokstukken excentrisch uiteenwijken , dan zullen 

 de buitenwaarts afwijkende natuurlijk verder van 't middelpunt van 

 den kringloop van 't verbrokkelde lichaam verwijderd geraken , en 

 de binnenwaarts afgeworpen stukken naar dat middelpunt toe bewogen 

 en er meer en meer door aangetrokken worden. Bovendien zal die 

 afwijking door de verandering die de eigen snelheid der afgestooten 

 brokken ondergaat , voor de verschillende deelen verschillend gewij- 

 zigd worden. De verbrokkelde wereld volbracht immers , behalve haar 

 kringloop om een ander aantrekkingsmiddelpunt , vermoedelijk ook 

 nog een wentelbeweging om haar eigen as. Die aswenteling werkt na- 

 tuurlijk een weinig versnellend op de buitenwaarts gekeerde en een 

 weinig vertragend op de binnenwaarts gelegen deelen , omdat zij de 

 buitenwaartsche in de richting van den kringloop , en de binnenwaartsche 

 in tegenovergestelden zin beweegt , waardoor de afgestooten deelen 

 een ongelijk veranderde eigen snelheid verkrijgen , die nog vermeer- 

 derd of verminderd wordt door de richting waarin de brokken , voor- 

 of achterwaarts worden afgestooten, dat is al weder in- of tegen de om- 

 loopsrichting. Met andere woorden : de eigen snelheid , die de brokstukken 

 als deelen van 't onverbrokkeld om een centraal lichaam rondloopende 

 geheel hadden , wordt voor de buitenwaarts afgeworpen deelen ver- 

 meerderd — en voor de binnenwaartsche verminderd met de snelheid 

 der aswenteling , en voor de voorwaarts afgestooten stukken vermeer- 

 derd — en voor de achterwaarts afwijkende verminderd met de snel- 

 heid der afstootende beweging. 



Wanneer dus een wereldiichaam door botsing verbrokkeld wordt , 

 dan kunnen de brokstukken op den duur zeer ver van elkander ver- 



