94 EINDIGHEID OF EEUWIGHEID? 



Als 't veelbesproken Eozoon Canadense werkelijk een dier (een »eclit 

 Polythalamium'') geweest is, zooals haeckel meent, dan moeten we 't 

 hegin van levensontwikkeling voor onze aarde vele millioenen jaren in 

 't verleden terugstellen. 



Hoeveel millioenen jaren zal dat levenstij dperk voor onze aarde nog 

 duren ? 



En hoeveel hoogere levensvormen dan de hoogste ons bekende , 

 zullen door macht van tijd en door altijd toenemende ontwikkeling 

 op onze aarde nog voortgebracht worden , eer 't leven er langzaam 

 verminderen en eindelijk voor altyd uitsterven zal? 



Zou 't onredelijk zijn te gelooven dat op andere en veel grootere 

 werelden dan de onze , wier af koelingstijdvak dus ook zooveel langer 

 duren moet , en wier levenstijdperk (in geval van levensontwikkeling) 

 zooveel langer duren kan , levende wezens bestaan , of ontstaan zul- 

 len , die oneindig veel hooger begaafd zijn dan de meest ontwikkelde 

 van onze natuurgenooten ? 



En zou 't onredelijk zijn te gelooven , dat er , onder onze eigen 

 nakomelingen op aarde , nog eenmaal redelijke wezens leven zullen , 

 veel hooger ontwikkeld dan wij , hunne lang voor hun optreden voor 

 altijd verdwijnende stamouders? 



Mij komt zulk een geloof voor , als de onmisbare konsekwentie van 

 onze ervaring , die ons leert , dat wij , op onze kleine aarde , pas de 

 eerste vormen vertegenwoordigen van een hoogere orde van levens- 

 ontwikkeling , die 't redelijk denkvermogen tot een wijsgeerige denk- 

 kracht verheft , en 't lijdelyke gevoel tot de scheppende macht der kunst. 



Jogjakarta, November 1878, Januari 1884. 



