VEUSCHILLENUE SOOUT. 199 



kent men er verscheidene. Zoo ontstaat bij den mensch eene vrij veel 

 voorkomende huidziekte van het behaarde gedeelte des hoofds (favus) 

 door de woekering van eene schimmelplant [Achorion Schönleinii) , die 

 zich in de haarzakjes begint te vormen. De zoogenoemde »Madura- 

 voet" , die in Achter-Indië veel moet voorkomen , bepaaldelijk onder 

 de Hindoe's , is eene langdurige ziekte , waarbij het inwendige van 

 den voet in alle richtingen door zwarte of bruine schimmelmassa's 

 {Cionyphe Carteri) wordt doorgroeid; amputatie schijnt het eenige mid- 

 del te zijn. De muscardine of calcino , waaraan somwijlen de zijderupsen 

 bij massa's sterven , wordt evenzeer door eene schimmelplant veroor- 

 zaakt , nl. door Botrytis Bassiana. 



Plantaardige parasieten vestigen zich zeer dikwijls op andere planten , 

 en veroorzaken dan doorgaans verschillende ziekteverschijnselen. De 

 zoo gevreesde aardappelziekte wordt teweeg gebracht door de woeke- 

 ring van de sc-himmelplant Peronospora infestans in de weefsels van 

 bladeren en knollen. Roest , brand , moederkoren , en zoovele andere 

 ziekten van cultuurge wassen hebben wij aan parasitische schimmel- 

 planten te danken. 



Om eindelijk over de verhouding van ivoeherdieren tegenover planten 

 te spreken : het is moeilijk , eene grens te trekken tusschen gewone 

 plantenetende dieren en parasieten. Wanneer een heirleger van mei- 

 kevers zich op eenen eikenboom werpt en dezen kaalvreet , dan 

 zal men niet licht van parasitisme spreken ; en te recht , want van 

 symbiose , d. i. van een stelselmatig samenleven van twee organis- 

 men (meikever en eik) is in 't geheel geene sprake. Maar wanneer 

 het kleine kokerrupsje van de larixmot {Coleophora laricinella) de 

 jonge naalden van den lorkenboom vernielt , dan kan men deze 

 rups even goed een parasiet op den larix noemen als de vloo een 

 parasiet op den mensch heet. Nu bestaan er echter tusschen de klei- 

 nere dieren, welke slechts ééne plantensoort bewonen en daarvan 

 eten , en die , welke zich met zeer vele soorten van gewassen voeden 

 (meikever , rups van den gammauil , enz. enz.) allerlei overgangen. 

 De dennenscheerder {Hylesinus piniperda) , een klein , zwart kevertje , 

 dat de jonge loten van onze grove dennen uitvreet, komt op sparren , 

 zilversparren , larixen en veel ander naaldhout niet voor , maar wèl 

 op de naaste verwanten van den groven den , nl. op Weymouths- 

 pijnen en zeepijnen. De processierups {Cnethocampa processionea) vreet 

 de bladeren van eiken af, maar tast toch in den uitersten nood ook 

 die van ander loofhout aan. In welke gevallen nu kunnen wij van 



