202 COMPAGNIESCHAP TUSSCHEN ORGANISMEN VAN 



trekkelijk groot , zich in eene nauwe holte ophouden of zich inwendig 

 in de weefsels hebben gevestigd. Die deelen , welke het naast aan den 

 parasiet grenzen , dus het eerst en het meest aan de drukking zijn 

 blootgesteld , beginnen alras daar , waar zij het vreemde lichaam aan- 

 raken , hun normaal voorkomen te verliezen. Buizen en andere ruimten 

 verwijden zich, zoodra het volumen van den parasiet de natuurlijke 

 doorsnede er van overtreft. Zij buigen uit en kunnen zelfs in gesloten 

 zakken veranderen , welke den indringer omhullen. Tevens beginnen 

 veelal de aangrenzende deelen te veranderen en langzamerhand geheel 

 te gronde te gaan. De trichine , die in het inwendige van eene spier- 

 vezel leeft , doet den inhoud daarvan langzamerhand verdwijnen , en 

 is oorzaak, dat de wand (de vleeschscheede of 't sarcolemma) zich 

 sterk uitzet. Eondom de trichine , dus binnen de vleeschscheede , zetten 

 zich organische stoffen af en later kalkzouten , en zóó wordt de pa- 

 rasiet door een hulsel omgeven ; maar buiten de door haar bewoonde 

 spiervezel oefent de spiertrichine geenen invloed uit. De blaaswormen , 

 die in de hersenholte der schapen leven en oorzaak zijn van de 

 draaiziekte {Coenurus) , doen de hersenzelfstandigheid in hunne omge- 

 ving te niet gaan ; en ook de aangreïizende schedelbeenderen worden 

 geresorbeerd op die plaatsen , waar de blaaswormen er onmiddellijk 

 onder gelegen zijn ; deze beenstukken zijn daar dan zoo dun als papier ; 

 soms zelfs zijn er gaatjes in gevallen , en men kan dan op de be- 

 paalde plaatsen den schedel met den vinger indrukken. Het schaap 

 herbergt nog in grooten getale een' anderen parasiet , en wel eenen , 

 die zich in de galgangen der lever ophoudt. Deze , de leverbot , doet 

 door hare aanwezigheid het weefsel van de lever meer en meer inkrim- 

 pen. Vooral wanneer een parasiet sterk groeit en door de drukking , 

 welke hij aldus veroorzaakt , den toevoer van bloed naar het door hem 

 bewoonde orgaan zeer vermindert , kan dit laatste soms zoodanig 

 achteruitgaan , dat het bijkans geheel verdwijnt. In het zoogenaamde 

 nierbekken , dat is de holte binnen de nier , waarin zich de afgescheiden 

 urine ophoopt , leeft enkele malen ('t meest bij honden , maar ook 

 wel eens bij menschen , paarden en koeien) de groote palissadenivorm 

 {Eustrongylus gigas) , die bijkans 1 M. lang en 1 cM. dik kan worden. 

 Door de buitengewoon sterke drukking , welke zoo'n reusachtige spoel- 

 worm op de bloedvaten der nier uitoefent, houdt de groei van dit 

 orgaan geheel en al op , en wordt zelfs de substantie , waaruit het 

 bestaat , steeds minder en minder , totdat er bijkans niets meer van 

 overblijft. 



