VERSCHILLENDE SOORÏ. 217 



die door de Sauha's geducht zouden worden toegetakeld , worden tegen 

 den aanval dezer vijanden beschermd door kleinere mieren van het 

 geslacht Crematogaster. De grootere Sauha's zijn zeer bang voor den 

 steek van deze kleinere vertegenwoordigsters van dezelfde familie ; 

 reeds bij de eerste bedreiging gaan zij loopen. Een boom, waarop zich 

 de kleine Crematogaster s bevinden , is voor den aanval van de Sauha's 

 veilig. En zoo groeien er dan in de Zuid-Amerikaansche bosschen ver- 

 scheiden boomen en struiken , die altijd van Crematogaster' s krioelen , 

 welke worden aangetrokken door den honig , dien de bladeren of blad- 

 stelen afscheiden. Boomen , die aan de meergenoemde kleine mieren 

 voedsel verschaffen , zijn voor de Sauha's veilig , terwijl dikwijls boomen 

 of struiken , welke er vlak naast groeien , door deze groote mieren 

 van bijkans alle bladeren beroofd worden. 



Fritz muller meldt ons, dat in de bosschen van het tropische 

 Amerika een snel groeiende , in zijn' top kandelabervormige boom groeit , 

 de Imhauha {Cecropia). De stam van den boom bestaat , als een riet- 

 stengel , uit holle leden ; in ieder van deze bevindt zich eene ope- 

 ning , waardoor de Aztehenmieren {Azteca instahilis) , die in menigte de 

 leden bewonen , uit en in kunnen gaan. De jonge stammen , waarin 

 deze mieren haar domicilie nog niet hebben gekozen , worden dikwijls 

 in sterke mate aangetast door Saubamieren en snuitkevers ; de oudere 

 Imbauba's, welker holle stecgelleden massa's Aztekenmieren bevatten, 

 worden door geen enkel vernielend insekt meer bezocht. De diensten , 

 welke de kleine miertjes den Imbauba bewijzen , zijn zeer belangrijk. 

 Maar in ruil daarvoor biedt deze boom den kleinen insekten niet 

 slechts woning aan , maar ook voedsel. Aan het uiteinde zijner tak- 

 ken draagt hij weinige , zeer groote bladeren , welker stelen zich aan 

 hunne basis verdikken tot een kussenvormige verbreeding met eene zeer 

 fluweelachtige oppervlakte. Op dit kussen groeien kleine , witte kor- 

 reltjes van ongeveer 1 mM. lengte ; ieder kussen schijnt er een zestig- 

 tot honderdtal voort te brengen. Deze kleine korreltjes schijnen veel 

 voedende stof te bevatten ; de mieren oogsten ze ; en in plaats van 

 die , welke door haar zijn weggenomen , komen er telkens nieuwe. 



De expeditie van de Challengev , die voor de wetenschap zooveel 

 merkwaardigs heeft opgeleverd , heeft ons nader bekend gemaakt met 

 de merkwaardige organismen , waarvan reeds rumphius melding maakt 

 onder den naam van »nest van de zwarte mier" en »nest van da 

 roode mier." 't Is gebleken, dat men hier te doen heeft met een 

 tweetal plantensoorten {Myrmecodia en Hydnophytum) , welker stam 



