RENAttD EN KREES. 325 



kracht en zelfs de richting van den wind in hoogere luchtlagen dik- 

 wijls onbekend zijn , weet men bij het vertrek volstrekt niet hoe 

 lang de reis zal duren, en of men in het geheel zijn doel zal be- 

 reiken. Onweders en regen zullen zeer hinderlijk zijn ; bij mist is het 

 onmogelijk om koers te houden. Of op koude winterdagen de toestel- 

 len te gebruiken zijn , weet men nog niet. Reizen over de zee zullen 

 in een ballon even gevaarlijk blijven als in een roeiboot. 



De cellen kunnen slechts weinige uren werken ; men zal dus dik- 

 wijls moeten landen om ze te ververschen , wat veel tijd kost en 

 dikwijls gevaarlijk is , of wegens de schokken ten minste onaangenaam. 

 De afstand van deze stations is bij de wisselvallige snelheid niet 

 vooraf te bepalen. Telegraphische aankondigingen , zoo onmisbaar bij 

 spoortreinen , zijn hier onmogelijk. 



Voeg bij dit alles de beperkte ruimte in het schuitje , en gemis 

 aan geriefelijkheden ; de verbazende onkosten van vervaardiging , vullen 

 en onderhoud der ballons , de dure beweegkracht , zoodat de onkosten 

 gelijk zullen staan met die van een extratrein voor eiken reiziger. 

 Voor het nederdalen is ruimte noodig , en de stations moeten dus 

 vér van de groote steden verwijderd blijven. Tot beschutting der 

 ballons zal men loodsen moeten bouwen , in grootte gelijk aan het 

 Paleis voor Volksvlijt. 



In alle opzichten is een sneltrein te verkiezen : 

 de gemiddelde snelheid is niet kleiner ; 



de duur der reis , zelfs bij mist of halve storm , op weinige minuten 

 na zeker , en daardoor de aansluitingen gewaarborgd ; 

 de reis en het stilhouden zijn bijna zonder gevaar ; 

 het oponthoud is kort ; ruimte, draagkracht en gerief elijkheid veel grooter ; 

 de prijs is zeer vele malen geringer , want steenkolen zijn de goed- 

 koopste , electriciteit is de duurste bron van arbeidsvermogen. 



Alleen wanneer de gewone communicatie middelen ontbreken (woeste 

 streken , moerassen , bergen) of onbruikbaar zijn (in oorlogstijd bij 

 verkenningen of voor een belegerde stad) kan de luchtballon met 

 eigen beweging bruikbaar zijn. Daarom werken renaud en krebs ook 

 voor het ministerie van oorlog. In ieder geval zijn hunne proeven 

 en die van tissandier in hooge mate belangwekkend uit een zuiver 

 wetenschappelijk oogpunt. 



Maar het is geen onzekere voorspelling : dat in deze eeuiv de lucht- 

 ballon nog niet onder de gewone communicatiemiddelen zal geteld worden. 



Utrecht, Juni 1885. 



