386 LAWINEN. 



aangegeven , en van eenige gemeenten , onder de gebergten gelegen , 

 zijn tot op het uur van dit schrijven , nog geen tijdingen gekomen. 

 In het genoemde Balme werd ook nog eene moeder met vijf kinderen 

 onder de sneeuw begraven. Giaione is door een brand verwoest , ont- 

 staan door een vuur , dat men gestookt had om zich te verwarmen. 

 Te Groscavallo zijn vijf dooden , te Vinidio elf, te Valmala dertig, 

 te Naasca , Riboldone , Valprato en Sparone dertig , te Frassinose elf 

 dooden. 



De dalen Susa en Varaita zijn veranderd in een ontzaglijken hoop 

 sneeuw , van vier tot twaalf meters hoog. In dat dal zijn de meeste 

 slachtoffers. In het dorp Deveis met vijftig dooden , en Frassino 

 met tachtig , zijn al de huizen bedolven en tevens verwoest. De abdij 

 Novelese en toebehooren is in een ijsveld herschapen ; deze abdij is 

 rondom door bergen omgeven. Te Venaus waren in een huis een 

 zeventigjarige grootmoeder , twee dochters , vier neefjes en een zui- 

 geling. Het huis was eenige meters diep onder de sneeuw gezet. De 

 wachters der Alpen , Alpini , slaagden er in zich een weg te banen 

 tot die woning. De zeventigjarige grootmoeder hielp de soldaten om 

 't hardst om het dak door te breken en zóo een uitweg te bekomen. 

 Zij wilden haar daarop 't eerst uitlaten , maar zij weigert en helpt 

 eerst de anderen , te beginnen met den lieven kleine , zij volgde 't 

 laatst , zeggende : » 't is recht , dat , als er éen zou moeten omkomen , 

 het dan de oudste zij , want de oudjes zijn nutteloos." Hartverscheurende 

 bijzonderheden bij het redden van ongelukkigen , worden verhaald , o. a. 

 van het reeds genoemde Frassino. Niemand herinnert zich in het Ita- 

 liaansche Alpengebergte zoo'n ramp te hebben bijgewoond. Behalve 

 de menschenlevens en de gebrekkigen door bekomen kneuzingen en 

 wonden , is de materiële schade mede zeer groot en vooralsnog kwalijk 

 te overzien ; o. a. is er veel vee verloren gegaan, 't Is een ramp , 

 die verschrikkelijke herinneringen zal nalaten aan dezen ongelukkigen 

 en zeer strengen winter , waarin te Turijn de thermometer niet minder 

 wees dan 10° onder 0. 



Daar bovenstaande sneeu wrampen in de maand Januari plaats grepen , 

 bovendien bij snerpende kou in de dalen , valt hier onmogelijk te 

 denken aan grondlawinen. Ongetwijfeld werden de Italiaansche Alpen- 

 dalen geteisterd door stuiflawinen , maar door de zoodanigen , waarbij 

 tevens groote massa's sneeuw werden losgerukt , die zich hoofdzakelijk 

 massaasgewijs in de dalen stortten. Vreemd is het evenwel , dat in 



