78 



RUMPHIA. 



Palniflc una aqnarum torrentibus abrcptse et raari invectoe ad alias feruntur regiones , ubi opportunum locum nactjo 

 brcvi inolescunt. Ncque alia fructuum est ratio, qui late per mare disjiciiinlur, neque prius a spadice sojunguntur, 

 quani gcrniiiiatio CO provccta est, ut aqua marina corculo uon amplius nocere possit. Hi longo post florationem 

 tempore ad plenam maturltatcin perveniuiit , lumque, ut dlximus, aliquot insuper annos inchoata germinatione axi 

 spadicis adlircrcnt. Hos, quamdiu mollis est nucleus, etsi insipidi saporis , crudos edant ii^digenOB, aut saccharo 

 condiunt, cui rei postca ob djiritiem iuutiles sunt. Prajcipuum vcro usum in Archipelago Indico frondcs praestant,- 

 qua) vulgo admodum ad contegenda tuguria (quod Jtap dicitur) aut navigia adliibentur. Ex iisdem varii generis 

 tcgetcs {Kadjang dictee), quibus parietes obducuntur, aut solum navium . qnan oryza aliisve mercibus onerantur, 

 consternitur, ad hoc sacci , aliaque fiunt. Itaque multis locis complures indigence colligendis et portandis Nipw 

 frondibus operam dant ; alii segmentis ad illud Atap cum fissis Bambusis aut Calamis rite vinciendis victum qu.-crunt ; 

 alii tegetibus neotendis , quarum vulgaris species segmentis longitudine inter se connexis constat; multi denique 

 pileos (quos Tudung vooant), ob anibitum ad solis ardorcm arccndum perquam idoucos, ex iis faciunt, nee non 

 opercnla ejusdeni formcc ac pilci isti , quibus cibos in apparaiida ca:na qui lautius vivunt contegere solent. Hajc 

 extrinsecus picta et assutis })arvis coucliyliis , fragmentis vitri colorati , aut partlculis auri tenuissimi ornata esse 

 solent.Itaex.gr. anno 18S2 in oppido Palembang apportandis frondibus Nipw quinquaginla circiter homines 

 continuo occiipati erant; centum et vigiuti vero, tarn riri, quam mulieres nectendis Atap et Kadjang vitam 

 susteutabant, quura quadraginta fere mulieres non alium quam consuendis ornandisve operculis s. Tudung ejusmodi 

 qua;stum facerent. Ex teneris frondibus, sicut Licualm spinosw Wdrjib. et nonnullarum aliarum Palmarum, cigarros 

 suos faciunt. Tum vero segmenta Nipw prius aqua buUiente macerantur, deinde altera superficie epidermide abrasa in 

 frusta dividuntur, quibus herba nicotiana minutim concisa involvitur. Neque in Java, nee, quantum ego sciam, in 

 Sumatra aut Borneo, ulla e spadice Nipw elicitur potio, quails alibi, ut in PhilippiTiis, Cochinchina, Ternate, cot., unde 

 acetum , ac destillatione liquor spirituosus quidam paratur. Hie succus albior et aquosior, quam Sagueri sacchariferi 

 VVcrhtb., ac magna omnino soli, in quo Palma crescit , ad virtutem ejus est efficacia, id quod jam Rcmphius 

 aniraadvertit. Earum enim, qucc in salsis paludibus crescunt, suecus salso et fastidioso gaudet sapore nee satis 

 valetudini conducere putatur ; at quo longius a litore sunt remotae neque in solo salso gignuntur, eo jueundior ac 

 dulcior ejus est sapor. 





/ 



r 



Descr. Caudex crassissimus, brevis, subterraneus, rarissime aliquot pedes supra lerram porrectus, undique 

 fibras radicalcs fusiformes ramosas albicantes exserens vcl lis fulcratus, ut rhachis frondium ac spadicis, 

 intus contextus fungoso-fibrosi. Frondes circiter 18-20, cunctse terminalcs, recta?, apice cernufe, 

 lS-50 ped. allse, circumscriptionc oblonga, sequalitcr pinnatisecliB. Petiolus circiter 4 ped. longitu- 

 dine, validissimus, striclus, supra basin amplexicaulem interiore latere concavam brachio viri crassior, 

 teretiusculus , sed dorso rotundato-gibbus , supra sulco basi concavaj continuo longiludinali sursum 

 angustato et cvanido exaratus, rhacbin versus satis attenuatus, subtetragonus atque hujus inslar plane 

 glaber, atro-viridis. Rhachis dorso postice rotundato-convcxa , parte. antcriore magis magisque 

 attenuata planiuscula, ventre acie nonnihil proinincnte, ad latera, quibus segmenta oblique et redupli- 

 cato-adnata sulco medio latiuseulo utrinque angustato et in superiore parte rhacheos tantum non 

 oblitorato cxcavata. Segmenta plurima, utrinque decreseentia , subalterna, angulo acuto a rhachi 

 patcnlia, arrecta , elongato-lineari-laneeolata , subulato-acuminatissima , integerrima , plicata , rigida 

 glabra, Isetc viridia, in pagina superiore nitida nervo medio crasso acute prominente et prater 

 secundarios aliquot tciiuiorcs duobus nervis submarginalibus in apicem subulatum excurrentibus 

 distincta, subtus pallidiora et in nervo medio hie obtuse prominente tota longitudine paleis distantibus 

 lincaribus corrugatis fuscis medio affixis obsessa ; infima omnium breyissima, angusLissima, tanquam 

 graminca, scnsim in media parte rhacheos ad 5 ped. longitudinem et ad 2-2^ poll, laliludinem 

 aecreseenlia , sed apicem versus rursus longe angustiora et breviora. Spadix monoicus , e centro 

 frondium, crassus, erectus, ante cxpansionem clavieformis , spathis prorsus inclusus, deinde ad 

 4-7 pedum altitudinem accrescens , longissime peduneulatus , spathis afternis vaginantibus vestitus^ 

 inde e sinu secundae spatha; in quinque ad septem ranios spathis obvallatos amenta nonnisi mascula 

 evolventes subfasligiatos divisus, ad apicem capitulo femineo terminatus. Pedunculus (sive pars 

 posterior rhacheos sub ramis) 3-4 1 ped. longus, crassitie circiter brachii, rectus, eylindraceus, superne 

 altero latere applanatus, qua apex saccatus spathse eum legentis ventre longitudinaliter apertus. 

 Rhachis pedunculo continua, subteres, rectiuscula, spathaceo-vaginata , infra capitulum terminale 

 femineum ad i{- poll. usqu6 diametro attenuata. Spathw primariw fere 8-11 , tubulosae, seinvicem 

 vaginantes, sursum fornicato-ampliata? et uno latere in acumen firmum rectum compressum products, 

 altero latere (ventrali scilicet) longitudinaliter fissa? , crass* , coriaces, glabra, inferne nitida, extus 

 superne rore tenuissimo croceo tandem fuseo-cinereo obducta , emarcido-persistentes , quarum 

 supcriores sensim breviorcs et tenuioris substantiae. Rami alterni, coarctati, spathis dimorphis - 

 vaginati; unus vel duo, proxime capitulo femineo orientes brevissimi, mono- v. distachyi omnium 



