42 



\zegt Darwin, » stralende van vrooUjkheid : wij zien menigmaal 

 /"Overvloed van voedsel, maar wij zien niet, ol' vergeten het, 

 y>'»dat de vogels, die rondom ons zoo zorgeloos zingen , meestal 

 / »»van insecten ol* zaden leven, en zoo aanhoudend leven ver- 

 » «delgen; of wel wij vergeten, hoe sterk deze zangers, ol' 

 »» hunne eieren, of hunne jongen, door roofvogels en andere 

 »» dieren worden verdelgd: wij houden het niet voor oogen dat 

 »«het voedsel, hetwelk thans in overvloed voorhanden is, o\) 

 » «andere tijden van elk wederkeerend jaar onthreekt." De wed- 

 » strijd om een plekje gronds, geluk of ongeluk in de vervolging 

 «en verdelging van vreemd leven, bepaalt de verbreiding der 

 «plant- en diersoorten. Millioenen zaaddiertjes , eieren, jonge 

 «schepselen, zweven tusschcn leven en dood, opdat enkele 

 «wezens zich ontvouwen. De menschelijke rede kent geen 

 «ander ideaal dan de grootst mogelijke ontplooiing en volmaking 

 «des levens dat eenmaal begonnen is, verbonden met de beper- 

 «king van geboorte en dood. Der Natuui' zijn welige teling en 

 «smartelijke ondergang slechts twee tegenovergesteld werkende 

 «krachten, die hun evenwicht zoeken. Immers, de volkshuis- 

 «houdkunde zelve heeft voor de « beschaafde" wereld de treurige 

 «wet onthuld, dat ellende en gebrek aan voedsel de groole 

 «regulatoren van den aanwas der bevolking zijn. Ja zelfs ()[> 

 «geestelijk gebied schijnt het de methode der Natuur te wezen , 

 «dat zij duizend begaafde en omhoog strevende geesten hiat 

 «kwijnen en in vertwijfehng stort, om een enkel genie te vor- 

 «men, dat dan zijne ontluiking aan de gunst der omstandighe- 

 »den te danken heeft. Het medelijden, de schoonste bloem der 

 «aardsche organismen, breekt zich slechts op enkele punten 

 «baan, en is zelfs voor het leven der menschheid veeleer een 

 «ideaal dan een der gewone drijfveeren." 



De bedoeling van Laagk is hier in de eerste (ilaals, h; \vijz(3n 

 op het verschil tusschen de manier waarop de Natuur cji die 

 vvaaro[> de [>ersoonlijke mensch een doel nastreeft. «l)clKmd(!l- 

 «wijzr. eens mensch(Mi," zegt hij in de aanmerkingen, «die op de 

 «wijze der Naluui' ie werk ging, zoude men uiterst o/Mloelmatig 



