^80 



A. Ik neem uwe camera obscura als uiigangspunl. Is er 

 geen verschil tusschen het beeld in de camera obscura en het 

 voorwerp er buiten r* 



B. Het beeld is kleiner en plat, terwijl het voorwerp drie 

 afmetingen heeft. 



A. Juist! En nu het verschil tusschen bet beeldje op uw 

 nelvlies en de voorstelling, die gij er door krijgt!" 



B. Heizelfde: het beeldje heeft slechts twee afmetingen, 

 terwijl de voorstelling, die ik krijg, er drie heeft. 



A. Hoe komt gij er toe, om die derde afmeting aan het 

 beeldje toe te voegen en er zoodoende de voorstelling van een 

 lichaam van te maken j' 



B. Wel, omdat het lichaam zelf ook drie afmetingen heeft. 



A. Hoe weet gij dit? Toch niet door uwe gezichtswaar- 

 nemingen; want die geven u slechts een beeldje van twee 

 afmetingen ! 



B. Dat weet ik door mijne gevoelswaarnemingen. 



A. Aangenomen, dat dit zoo is, dan is het toch vooreerst 

 uit het voorgaande duidelijk , dat de werktuigelijke aandoening 

 van het gezichtswerktuig geen toereikende grond onzer aan- 

 schouwingen zijn kan, maar dat er nog iets anders bij moet 

 komen , dat als zoodanig niet in de zenuw-aandoeningen vervat 

 is , eene werkzaamheid der hersenen , van onzen geest , als ge 

 zoo wilt, — eene onbewuste werkzaamheid, die wij in hel 

 algemeen psychische reactie zullen noemen. 



Maar ik ga verder. Wij spraken van een beeldje in de 

 camera obscura en op hel netvlies in het oog. Wat is dat 

 beeldje eigenlijk ? 



B. Dat is het geheel van alle con vergen tiepunten der stra- 

 lenbundels, die divergeerend van de verschillende punten van 

 het voorwerp uitgaan en door de lens der camera of door de bre- 

 kende middenstoffen van het oog con vergeerend gebroken worden. 



A. Hebt gij eenig denkbeeld, hoe de vorm en de kleur van 

 het beeldje, van het netvlies af, naar de hersenen worden 

 overgeplant ï 



