EEESTE GEDEELTE. 



Over het onstoffelijk karakter der werkelijkheid. 



«Keine Untersuclmng war für den Phi- 

 losophen jeder zeit von so vielein Dunkel 

 iimgeben , als die über das Wesen der Mate- 

 rie. Und dennoch ist die Einsicht in das- 

 selbe notwendig zur wahren Philosophie. 



Die Materie ist das allgenieine Sa- 



menkoi n des Universums , worin alles ver- 

 hüllt ist , was in den spateren Entwicklun- 

 gen sich enttaltet. Gebt rair ein Atom 

 der Materie, könnte der Philosoph nnd 

 der Physiker sagen, und icli lehre eucli 

 das Universum daraus zu begreifen." — 

 Schelling. 



Het is een erkend feit, dat er voor het gewone bewustzijn 

 der beschaafde menschheid dualisme of tweeslachtigheid bestaat 

 tusschen de natuur van ons denken aan de eene , en de dingen 

 die wLj waarnemen, of meenen waar te nemen, aan de andere 

 zijde. Veelvuldig zijn de pogingen, in den loop der laatste eeu- 

 wen door philosophische denkers in het werk gesteld , om eene 

 brug te slaan over de gapende klove tusschen gewaarwording 

 en bewustheid aan den eenen, en de buitenwereld , de wereld 

 der werkelijke dingen, aan den anderen kant; om m. a. w. te 

 betoogen, dat het tuschen die beiden voor ons denken bestaan- 

 de dualisme niet is dan eene attributieve of functioneele twee- 

 heid aan eene hoogere eenheid. Doch ook op andere wijze 

 heeft men dit dualisme weg willen redeneeren. Sinds Descartes 

 (1596 — 1650) wetenschappelijken vorm beproefde te geven aan 

 het eeuwenheugend denkbeeld, dat lichaam en ziel, geest en 

 stof, twee afzonderlijke zelfstandigheden uitmaken, heeft de 

 aldra door vele geleerden gevoelde behoefte aan eene monisti- 

 sche of «einheitliche" herleiding der beide onderstelde substan- 



