288 



komende met de atmospheer ontleden zij gedeeltelijk het tra- 

 chietachtige gesteente , waaruit de Tankoeban Prahoe zamenge- 

 steld is. Het gevormde zwaveligzuur ontwijkt voor het grootste 

 gedeelte , vervult den geheelen krater met zijnen eigenaardi- 

 gen reuk en tracht zich gedeeltelijk met zekere bestanddeelen 

 des trachiets tot zouten te vereenigen, die, onder gegevene om- 

 standigheden overgebragt tot zwavelzure zouten , deels in droo- 

 gen toestand voorhanden voorkomen , deels opgelost , bestand- 

 deelen der daar gevormde minerale wateren uitmaken. 



De hoeveelheid van het gevormde zwavelzuur is aanmerke- 

 lijk; zij is niet slechts toereikende om al de in deze wateren 

 voorkomende bases te verzadigen, maar ook om een gedeelte 

 daarvan als vrij' zwavelzuur over te laten. 



Het ia deze wateren in betrekkelijk rijke hoeveelheid voor- 

 komende chloorwaterstofzuur maakt het meer dan waarschijn- 

 lijk, dat dit zuur mede in dampvorm een bestanddeel der vul- 

 kanische dampen ter dezer plaatse uitmaakt. 



Hoe ontledend al deze agentiën bij eene verhoogde tempera- 

 tuur op het trachietachtige terrein aldaar inwerken moeten, be- 

 wijzen niet alleen de talrijke minerale wateren, die daar gevormd 

 worden en gedeeltelijk te voorschijn komen, maar ook de aan- 

 zienlijke hoeveelheid modder, die van tijd tot tijd de Eawa 

 Ratoe vult en bij vermeerderde spanning der dampen uitge- 

 slingerd wordt. De na de vorming dezer minerale wateren 

 overblijvende bestanddeelen des trachiets t, w. kiezelaarde , 

 aluinaarde, ijzeroxyde, gedeeltelijk gemengd, gedeeltelijk schei- 

 kundig met elkander verbonden, vormen de voornaamste be- 

 standdeelen van dezen modder. 



Overal in dezen krater ziet men kokende, dampen uitstootende 

 wellen, welker wateren kleine den krater doorkronkelende 

 beekjes vormen. Ofschoon het dikwijls moeijelijk is, deze ko- 

 kende wellen te naderen, gelukt zulks evenwel bij eenigen, zoo- 

 dat men hare temperatuur bepalen kan. De wel , welke 

 tijdens mijn bezoek (den 23sten Oktober 1830, 1 uur 's mid- 

 dags, in gezelschap der heeren van Meverden, Bleeker en van 

 SEN Boogaard) , het water voor de volgende scheikundige analyse 



