-463 



Icn sang der analijsc, reeds vroeger bcsclireven, hier Ie her- 

 halen, dewijl zij gciiccl dezelfde als de vorige wezen moesl en 

 dus alleen do resultaten van het onderzoek eeno vermelding 

 behoeven. 



De vulkanische asch van den Merapi is, even als die van den 

 vuurberg op Ternate, een ligt grijs doch niet zoo korrelaclitig 

 poeder als deze laatste en had bij eene temperatuur van 30^ C. 

 een specifiek gewigt van 2,801. 



Bij 100° C. gedroogd verliest zij 0,617 aan water, terwijl 

 zij tot glocijens toe verhit 1,292 pGt. aan gewigt afneemt. 



In water van do gewone temperatuur wordt 1,421 pCt. en 

 door kokend water 1,491 pCt. opgelost; onder inwerking van 

 deze laatste temperatuursverhooging dus weinig meer. Deze op- 



mcn , was het verschijnsel uitermate indrukwekkend. Van den borg zagen 

 wij wel niets, maar de graauwe verduisterde lucht, op het midden van 

 den dag, en de dreuning des bodems en de geweldige slagen, die onafge- 

 broken elkander opvolgden, rigtten onze aandacht bijkans uitsluitend op 

 het vernielingswerk des vulkaans. De bewoners van Bojolali verzekerden 

 ons, dat de Ilerapi in den vroegen morgen was begonnen te branden, zoo- 

 dat ons vermoeden geheel tot zekerheid werd. Deze eruptie is eene der 

 merkwaai'digste, welke in den lateren tijd van den J/c/-öp? zijn bekend ge- 

 worden. Zij duurde i'uim 4 dagen. Bijzonder schoon namen wij haar 

 waar, toen wij te Soeraharta waren aangekomen. In den avond van den 

 2dcn September was de uitbarsting in hare volle woede. Wij aanschouwden 

 haar met behulp van een' nachtkijkei'. Hooge vuurkolommen zagen wij 

 uit den berg opstijgen en daarna als breede vuurstroomen langs zijne zui- 

 delijke helling afvloeijen. Groote vuurklompen, waarschijnlijk gloeijcndc 

 steenmassa's, verhieven zich nog boven die vuurzuilen en stortten dan ver- 

 tikaal in den krater neder , om kort daarna weder opgeworpen te worden 

 en op dezelfde wijze neder te ploffen. Dit indrukwekkend verschijnsel was 

 ook nog den volgenden avond , hoezeer in mindere mate , te Soeraharta 

 zigtbaar. De hevigheid der eruptie nam toen allengskens af en den vier- 

 den dag verhieven zich uit den krater nog slechts kleinere dampnaasau's. 

 De uitgeworpen lava moet, volgens personen, die deze uitbarsting meer 

 van nabij hebben aanschouwd, een groot gedeelte van de zuidwestelijke 

 helling van den Merapi hebben bedekt en daar ontzettende verwoestingen 

 aangerigt." Zie Fragmenten eener Heis over Java door Dr. P. Bleekee in 

 Tijdschrift voor Nederlandsch Indië Jaarg. 1850 Dl. I bladz. 313 cu 314. 



