38B 



Om do bron te bezoeken volgt men van Socrabaja den 

 grooten postweg over Java langs do KalimaSj lot bij Wono- 

 kromo , en voorts den daar afgaanden weg naar het dislrikl 

 Lengkir, die op den westelijken oever blijft voortloopen. Te 

 Goenoeng sahari aangekomen , verlaat men het rijtuig en bekhmt 

 eenen ongeveer 80 voet hoogen , steilen heuvel op welks top 

 het zoogenoemde heerenhuis staat. Vervolgens loopt de weg eeni- 



kcr bodem zich eenc bron bevindt, welker water door de inLanders Pe.- 

 lanlocmjan en Ajer poeli wordt genoemd. Deze bron is door een bam- 

 boezen dak tegen den regen beschut. Zij vormt een bekken van ongeveer 

 12 voeten lengte, breedte en diepte en geeft overvloedig water, hetwelk 

 uit den bodem van het bekken opwelt. Dit water bleek, na gedaan on- 

 derzoek, veel jodium te bevatten en hoezeer de hoeveelheid daarvan nog 

 niet bepaald is, bestaat er vooruitzigt, dat binnenkort eene kwantitatieve 

 analyse van hetzelve zal worden publiek gemaakt, vermits de heer Wassink 

 eenige kruiken, met het water gevuld, ter naauwkeurige analyse, naar 

 het scheikundig laboratorium te Batavia verzonden heeft. Ik geloof dat 

 het een der belangrijkste minerale wateren is en dat het met vrucht in de 

 groote hospitalen zal kunnen aangewend Avorden Een groot voordeel van 

 dit water, boven dat der wateren van Pclautoengan Cop de grenzen van 

 Pekalongan en Samarang) , Gebangan en Ngassinan (Assinan) bestaat in 

 zijnen overvloed en gemakkelijke verkrijgbaai-heid, kunnende het in groote 

 hoeveelheden, zonder noemenswaardige transportkosten, naar Socrabaja 

 worden vervoerd. Gelijktijdig met het water welt aardolie uit den bodem 

 op en verzamelt zich, hoezeer in geene groote hoeveelheden, aan de op- 

 pervlakte. De Inlanders bezigen het water tot het maken van eene soort 

 van gebak, door hen Jcoewé poeli genoemd, naar hetwelk men het den 

 naam van ajer poeli gegeven heeft. Den naam Pdantoengan heeft de bron 

 erlangd naar de aardolie (minjakh lantoengj welke zij opgeeft en welke 

 de inlanders van hare oppervlakte verzamelen. 



"Westelijk van deze hoofdbron zijn nog talrijke andere bronnen, deels 

 zuivere aardolie opleverende, deels rijk aan water en aardolie. Geheel 

 het terrein is zoodanig met aardolie bezwangerd , dat men op vele plaatsen 

 slechts een gat in den bodem behoeft te boren , om aanmerkelijke hoeveel- 

 heden daarvan te verzamelen. De inlanders houden zich met die inzame- 

 ling vlijtig bezig, kunnende zij de aardolie te Soerabaja tegen goede 

 prijzen van de hand zetten. De wellen bevinden zich niet alleen op het 

 land Goenoeng sahari , maar ook op den aan hetzelve grenzenden gou- 

 vernementsgrond. „ Zie Fragmenten eener reis over Java in Tijdschrift 

 voor Ned. Indië Jaarg. 1849 Dl. II p. 18 en 19. 



