IS2 FAMILIE ANATIDAE — ZWANEN, GANZEN EN EENDEN. 



en geband; zwarte schoudervederen doffer en van min of meer duidelijke fijne grijze 

 uiteinden voorzien; binnenste kleine slagpennen grijs of grijswit. Vleezige knobbel aan 

 de basis van den bovensnavel weinig of niet ontwikkeld. Afmetingen kleiner. Vleugel 

 284-310, staart 89-113, snavel 45~5o> loopbeen 47- 53 mm. 



6 in het tweede jaar. Gelijkende op het oude <?, doch snavelknobbel minder ontwik- 

 keld. Dikwijls zijn echter, bij vogels die laat uitgebroed zijn, de roestbruine rugvederen 

 nog van fijne zwarte stippels en dwarsbandjes voorzien, de groote bovenvleugeldek- 

 vederen niet wit maar grijs en de zwarte overlangsche streep over de onderzijde door 

 kleine bruinzwarte vlekken gevormd. 



? in het tweedejaar. Kop vaal bruinzwart, voorhoofd, wangen en keel wit, of wit met 

 bruinzwarte vlekjes; vederen van het midden van de borst en van den buik wit met 

 bruinzwarte uiteinden; groote bovenvleugeldekvederen soms nog grijs. Overigens als 

 het oude ?. Snavel lichter rood, met grauwzwarten nagel. Beide seksen zijn in niet ge- 

 heel volkomen kleed reeds tot voortplanting geschikt. 



Jeugdkleed. Bovenkop, zijden van den kop, en achterhals donker bruingrijs met 

 smalle vale randjes aan de vederen; rug- en schoudervederen donker bruingrijs, licht 

 bruingrijs gerand; voorhoofd, vederen rond den snavel, kin, keel, voorhals, borst, buik, 

 zijden van het lichaam, kleine en middelste bovenvleugeldekvederen, ondervleugel- 

 dekvederen, benedenrug, stuit, boven- en onderdekvederen van den staart wit; groote 

 bovenvleugeldekvederen grijs; groote slagpennen bruinzwart met witte tippen; buitenste 

 kleine slagpennen op de buitenvaan groen, de meer naar binnen gelegene roestbruin, 

 de binnenste licht bruingrijs, alle met witte uiteinden; staartpennen bruingrijs met witte 

 uiteinden. Iris grijsbruin; snavel vleeschkleurig grauw, later licht bruinrood; pooten 

 licht vleeschkleurig. 



Donskleed. Bovenkop, achterhals, rug, stuit, bovenste gedeelte van den staart, een 

 vlek op de vleugels en een vlek aan weerszijden van het lichaam bruingrijs; overige 

 deelen wit. Iris grijsbruin; snavel en pooten vleeschkleurig grijs. 



De donsjongen zijn op den leeftijd van ongeveer twee maanden geheel in het jeugd- 

 kleed overgegaan; dit jeugdkleed dragen zij tot omstreeks September, wanneer zij 

 gaandeweg overgaan in het kleed van het tweedejaar, dat het volkomen kleed nabijkomt. 



Voorkomen en levenswijze. De bergeend broedt in ons land in de duinen 

 langs de zeekust, o.a. talrijk op Schouwen, aan den Hoek van Holland en op deNoord- 

 zee-eilanden, ook in Gaasterland en op heidevelden bij Hilversum en Harderwijk. Zij 

 is een vogel van de zeekust, die echter na den broedtijd ook wateren in het binnenland 

 bezoekt en in het najaar, omstreeks October, voor het grootste deel ons land verlaat, 

 om in het voorjaar, omstreeks Maart, weer terug te keeren. Buiten ons land broedt de 

 bergeend in Scandinavië, Lapland, Finland, Noord-Duitschland, Denemarken, het 

 Britsche Rijk, België, Noordwest- en Zuidoost-Frankrijk, Spanje, Zuid-Rusland en 

 verder langs de Kaspische zee, in Centraal- Azië, Turkestan, Mongolië en Japan; in 

 den winter bezoekt zij de kusten van de Middellandsche zee, Noord- Afrika, Engelsch- 



