!6o FAMILIE ANATIDAE - ZWANEN, GANZEN EN EENDEN. 



gelegd en zijn de jongen in staat te vliegen ; de vederen aan borst, buik en schouders 

 verschijnen het eerst, vervolgens die van den kop en hals en de staartpennen, terwijl 

 het laatst de slagpennen tot volkomen lengte uitgroeien. 



Bij de wilde eend, en ook bij andere zwemeenden, zijn somtijds de vederen van de 

 onderzijde van het lichaam min of meer sterk geelbruin getint, hetgeen vermoedelijk 

 teweeggebracht wordt door aanraking met ijzerhoudend water of slib. 



Voorkomen en levenswijze. De wilde eend komt in ons geheeleland als 

 broedvogel voor, in waterrijke streken in groot aantal. Zij broedt verder in geheel 

 Europa, in Noord- Afrika, Noord- en Midden- Azië en Noord- Amerika; in den winter 

 gaat zij zuidelijk tot de Azoren, waar zij tevens ook broedt, Madeira, de Canarische 

 eilanden, Nubië, Abessinië, Perzië, noordelijk Engelsch-Indië en Middel- Amerika. In ons 

 land wordt haar aantal in den nazomer en in den herfst steeds grooter door doortrek- 

 kende en hier overwinterende voorwerpen, die echter bij invallende vorst, evenals onze 

 broedvogels, zuidelijker streken opzoeken. De wilde eend varieert in haar uitgestrekt 

 gebied weinig of niet. De in Zweden en Finland broedende voorwerpen zijn een weinig 

 kleiner (vleugellengte 66 259-270 mm., ?? 245-258 mm.) en fijner van bouw dan 

 die van onze streken en worden door onze kooilieden als oostersche eenden, oost- 

 eenden of bovenlanders onderscheiden; zij verschijnen in ons land in groot aantal bij 

 strenge vorst. De wilde eend van Groenland, die aldaar standvogel is, wordt afge- 

 scheiden als Anas boschas conboschas Brehm (Isis, 1830, p. 997; Handb. Naturg. 

 Vög. Deutschl. 1831, p. 865); de waard is van onderen donkerder en grover getee- 

 kend, met zwarte vlekken in het bruin van de borst, de eend heeft minder bruin in het 

 gevederte en de afmetingen zijn grooter (vleugellengte bij 2 dtf, 300 en 298 mm., bij 

 1 ?, 275 mm.). De wilde eend van IJsland gelijkt in kleur geheel op de onze ; bij 1 6 

 vond ik een vleugellengte van 295 mm. en bij 2 ?? 245 en 255 mm. 



De wilde eend begint bij ons reeds vroeg met broeden; in den loop van Maart, wan- 

 neer de vogels reeds lang gepaard zijn, begint het wijfje in den regel met leggen, het- 

 geen echter door ongunstige weersgesteldheid tot begin April verschoven kan worden. 

 Wanneer het wijfje eenmaal zit te broeden, bekommert de waard zich niet verder om 

 de huwelijksaangelegenheden en laat het uitbroeden der eieren en het opvoeden der 

 jongen geheel aan zijn wederhelft over. Het wijfje maakt het nest op den grond 

 tusschen hoog gras, in ruigte, onder kreupelhout of in het riet, soms ver van water ver- 

 wijderd; enkele malen bevindt zich het nest op eenigen afstand van den grond op 

 knotwilgen, in holle boomen, zelfs in oude kraaiennesten. Het nest bestaat uit droge 

 grashalmen, plantenstengels en bladeren; wanneer het legsel, bestaande uit ongeveer 

 10, soms tot 16 eieren, voltallig is, plukt het wijfje dons uit haar borst, belegt hiermede 

 den binnenwand en bedekt hiermede, bij het verlaten van het nest, de eieren. De dons- 

 vederen zijn grijsbruin met weinig duidelijke lichte uiteinden. De eieren hebben een 

 gladde, licht groenachtig, groengeelachtig of olijfgroenachtig witte schaal en zijn ovaal of 

 buikig ovaal van vorm. Zij varieeren van 54—64,5 mm. in lengte en van 37 - 43 mm. in 



