vom 21. ctoler 1880. 827 



I. 



Cum a sacrorum Oanonum et divini humanique juris severiori- 

 bus studiis ad mathematicas disciplinas animi caufa divertiffem, 

 gustata semel dulcedine doctrinae pellacis prope ad Sirenum sco- 

 pulos obhaefi. Nam et mira qiiaedam theoremata se offerebant 

 quae alios fugerant, et aditum videbam dari ad plura et majora, 

 et machinamenta quaedam ludentis animi sub manu nata etiam 

 fructum promittere videbantur. Quanta autem voluptate afficiat 

 theorema pulchrum, illi denmm judicant qui harmoniam illam in- 

 teriorem purgata mente capere poffunt. Saepe tarnen solicitabat 

 animum memoria scientiae divinioris, cui parem claritatem atque 

 ordinem deeffe ingemiscebam. 



Videbam summos Viros, D. Thomam et S. Bonaventuram et 

 Guilielmum Durandum et Gregorium Ariminenfem et tot alios eo- 

 rum temporum scriptores non paucas dediffe primae philosophiae 

 propofitiones admirandae subtilitatis, quae severiffime demonstrari 

 possent: agnoscebam Theologiam Naturalem ab illis praeclare ex- 

 cultam caligine barbariei opprimi et confufo vocabulorum ufu inter 

 distinctionum incerta natare, invitatusque novitate nonnunquam in 

 ipfa Theologia Mathematicum agebam, condebam definitiones atque 

 inde ducere tentabam Elementa qnaedam nihilo claritate inferiora 

 Euclideis, magnitudine vero fructus etiam superiora. Ita enim me- 

 cum ratiocinabar Geometriam figuras ac motus explicare, inde de- 

 scriptionem terrarum et fiderum vias haberi, et superandis pon- 

 deribus machinas natas, unde vitae cultus et gentium moratarum a 

 barbaris discrimen: sed scientiam qua probus improbo distinguatur, 

 qua mentium arcani sinus explicentur, et via ad felicitatem aperia- 

 tur, negligi: de Circulo haberi demonstrationes, de animo conjec- 

 turas: effe qui motus Leges severitate mathematica scribant, qui 

 parem ad cogitationis arcana scrutanda diligentiam adhibeat, non 

 effe. Hunc effe fontem miseriae humanae, quod de quovis potius 

 quam de summa vitae cogitemus, quemadmodum mercator negligens, 

 qui principio dormitans, crescente jam libro rationum ordinem lu- 

 cemque horret , nee omnes accepti expenfique tabulas a primis 

 initiis resumere sustinet. Hinc secretum quendam in hominibus 

 Atheismum et horrorem mortis et de animi natura, dubitationes et 

 pessimas de DEO sententias aut certe fluetuantes, multosque con- 

 suetudine potius aut necessitate quam judicio honestos effe. 



Videbam novos quosdam philosophos ingentibus pollicitis ex- 



