22 AKNALDO SEGAKIZZI 



contingentes ita quod et fieri ae provenire possunt et non provenire equaliter et operationes 

 hominum liberas ac voluntarias esse ostendimus. Quis enim ita amens est, qui non putet in 

 potestate sua [e. 246 r.~\ esse dirompere et dilaniare posse vestem propriam et non dilaniare, 

 stare sedere et non id agere? Frustra horninum genus sudaret in acquireudis artibus, vane la- 

 boraret in scientiis nanciscendis, nani, sive hoc tu vel illud provideas, pvoveniret tamen ilhid, 

 quod a necessitate venturum esset. Iniuste igitur premia boni et penas mali acciperent. As- 

 sentior, inquam, rationibus tuis , sed tamen argumentationes illorum potìssime mihi esse vi- 

 dentur. Vidi enim Xenocratem, Zenonem, Aristippum et reliquam istam familiam prò imarmene 

 fortissime disputantes. Boetius, inquit, noster philosophia diserente magnifice de contingentia 

 rerum et providentia disceptavit et argutias omnes istorum optime confutavit. Nam, quicquid 

 dici poterat a viro doctissimo et a philosopho maximo exeogitari, in eo opere artificiosissime 

 positum est, itaque nibil ilio opere clarius, nil pulcrius, nil dilucidius esse potest. Dicerem igitur 

 et solutionem tibi afferrem, nisi quod superfluum [e. 246 ti] esse putarem, cum ita elimate ex- 

 quisite ab eo viro bec questio tractata sit. Magnam, inquam, ut video, de Boetio existimationem 

 facere videris. Magnam, inquit, et merito. Talem enim virum latinitas nunquam habuit, nam, 

 cum singuli singulas consecuti essent artes, in summo loquor, hic solus Severinus Boetius in- 

 ventus est, qui et naturam rerum rimaretur et terrarum situs ac celi ambitus acutissima in- 

 telligentia, prestantissimo ingenio comprebenderet. Per hunc me et Latini possident. Miror, 

 inquam, quomodo tantus , ut ais, vir te in latino ita semibarbarum fecerit. Minime, inquit; 

 optime et commodissime transduxit, sed hec editio falso Boetio tribuitur. Fuerunt ne, inquam, 

 et alii Latini illustres philosophos? Fuerunt, inquit, quamplures ex antiquioribus. Marcus ille 

 Varrò, doctissimus rerum omnium et philosophus illustris, et Marcus item Cicero in philoso- 

 pbicis peritissimus fuit. Anneus quoque Seneca; hic tamen omne suum studium in eam partem 

 philosopbie posuit, que ad mores hominum et virtutes pertinet. Quique etiam ex Romanis acer- 

 rimus stoicus fuit et M. Cato [e. 247 /•.]. Postremus deinde Albertus ille fuit, vir curiosissimus 

 et sectator optimus discipline nostre. Sed, ut ad propositum revertamur, hec fuerunt dogmata, 

 que viros illos , quos in principio commemorasti , platonicos reddiderunt effeceruntque , ut di- 

 versi essent a secta et familia nostra, que omnia ad solam indagationem nature pertinent. Dis- 

 crepant etiam ii a nobis cum stoicis in fine et felicitate ultima humanorum actuum. Ostendimus 

 enim in altera philosophia, que vera sit hominis felicitas et ei soli propria. Non enim, ut ibi 

 dictum est, in vivere consistit felicitas, quia hoc comune cum plantis, neque in sensus opera- 

 tione, quia comune cum bestiis; restat igitur in actum rationis existere. In speculatione igitur 

 et actione virtutis situm est illud summum hominis bonum. Veruni, quoniam aliquando accidit, 

 ut vir multa virtute ornatus incidat in exilium, in carcererò, in egestatem [e. 247 tJ], addidimus 

 etiam convenire debere et externa bona in felicissimo statuendo. Ji vero adversi homines rigidi 

 et severi solam putaverunt virtutem eam esse, que in arce felicitatis locare posset. 



