— 108 — 
voorkomt is zij voor de hoogere planten van geen nut en is 
zij niet assimileerbaar; wel kunnen vele planten met behulp 
van in hunne wortels huizende lagere organismen atmosferische 
stikstof vastleggen, maar die hoeveelheid is toch betrekkelijk 
gering, zoodat de groote hoeveelheid stikstof uit de lucht 
slechts voor een zeer ondergeschikt bedrag aan den planten- 
groei ten goede komt. Het is dan ook niet te verwonderen, 
dat er vele pogingen aangewend worden om op chemische 
wijze de stikstof uit de lucht te fixeeren en dienstbaar te 
maken. Het schijnt, dat men daarin op bevredigende wijze 
geslaagd is door van zuurstof beroofde lucht bij hooge tempe- 
ratuur over calciumcarbide te doen strijken. Er ontstaat dan 
een product, dat men den naam van kalkstikstof heeft gegeven 
en in zuiveren toestand chemisch uit calciumcyaanamide 
bestaat. 
Met oververhitten waterdamp en ook bij verweering in den 
bodem gaat de stikstof over in den vorm van ammoniak, zoodat 
op deze wijze de atmosferische stikstof technisch in ammonia 
kan worden omgezet. Proeven met deze stof genomen bewezen, 
dat de waarde dezer stikstof gelijk staat met 96 */ van die 
der salpeter-stikstof, daar bij de verweering en nitrificatie 
een deel der stikstof in niet assimileerbaren vorm verloren 
gaat. In het groot is de bemesting met kalkstikstof nog 
niet toegepast, maar zelfs al mocht nu juist deze stof niet 
aan de verwachtingen voldoen, dan lijdt het geen twijfel of 
het zal gelukken de stikstof uit de lucht te fixeeren en dan 
is de voorraad stikstof onbeperkt en zal die uitvinding meer 
dan eenig andere strekken om het voortbrengend vermogen 
van den bouwgrond aanmerkelijk te verhoogen. 
Кеп tweede kostbaar voedingsmateriaal voor de plant is 
het phosphorzuur, dat eveneens in de laatste tijden uit de 
eeuwenoude beddingen wordt opgedolven en voor den land- 
bouw aangewend. In vele landen worden de bestaande lagen 
van phosphorzure kalk, die menigmaal uit resten van vogel- 
beenderen gevormd zijn, uitgegraven en met zwavelzuur op 
superphosphaat verwerkt, hetgeen ook weer als een vertering 
