— 117 — 
door Appert in praktijk was gebracht, dat men planten 
en vruchten en in het kort alle voedingsmiddelen na 
koking onder afsluiting der lucht langen tijd kon bewaren 
zonder dat zij bedierven, dan zou de geheele voorziening 
met groenten en vruchten in blik niet tot stand zijn 
gekomen en waren wij in onze keus van voedingsmiddelen 
zeer beperkt. Velen Uwer zullen zich nog wel herinneren, 
dat voorheen in Holland de keus der groenten in den winter 
vrij wel beperkt was tusschen de verschillende soorten van 
001 en boonen, terwijl men nu in blik alle zomergroenten 
geconserveerd kan krijgen. En wat zouden wij hier zijn 
zonder onzen geregelden aanvoer van al onze benoodigdheden 
in blik. De geheele fruithandel in Californië, de grootste 
helft van de groententeelt in streken van Noord-Holland 
bestaan van de conserveering der producten en zouden nooit die 
uitbreiding hebben gekregen, wanneer al die vruchten en groen- 
ten dadelijk zouden moeten worden geconsumeerd. Zonder de 
conserveering zou in jaren van overvloed veel van de geteelde 
groenten en vruchten bederven door gebrek aan debouché, 
terwijl nu die overvloed bewaard kan worden om in dagen 
van schaarschte te worden genuttigd. j 
Niet alleen is het gelukt om plantenstoffen na te maken, 
maar ook het product van den zijdeworm is het voorwerp 
van studie geweest en in tal van fabriekeri maakt men thans 
kunstzijde veel eenvoudiger, goedkooper en mooier dan het 
natuurlijke product, terwijl het dezelfde chemische samenstel- 
ling bezit en dus niet een surrogaat, maar een trouwe naboot- 
sing is. Alleen is het mogelijk door de dikte van den draad 
te versterken of te wijzigen de zijde naar verkiezing sterker 
of zwakker te maken, om de kleurstoffen in den vezel te 
doen ontstaan en in het kort meer variatie aan te brengen 
dan de natuurzijde toelaat, omdat men natuurlijk aan den 
aard der zijdewormen niet veel veranderen kan. Op het 
oogenblik maakt de fabricatie van kunstzijde nog slechts 
3 % van die der natuurzijde uit, : : 
Staat om een mislukking van den zijdeoogst door ziekte In 
