Dn а SE 
95 
gegeven, en er valt over de gevoeligheid van Djocdjacarta nog 
op te merken, dat de plaats tevens nabij het verlengde gelegen 
is van een aan de eerstgenoemde dwarsspleet nagenoeg even- . 
wijdige spleet , die aan het oppervlak aangewezen wordt door 
de vulkanenrij Soembing, Sindoro en Dieng. 
Zijn wij de aanwijzing van de dwarsspleet langs Straat 
Sunda, op een tijdstip, dat van de ophanden werking van 
Rakata nog geenerlei vermoeden hestond, aan het onderzoek 
van VERBEEK verschuldigd, reeds aan Јохенонх komt de eer 
_ 10е, herhaaldelijk hij de beschrijving van Java’s vulkanen op 
het vermoedelijk bestaan van een voorname lengtespleet, 
nagenoeg volgens de lengte-as van het eiland gericht, en 
op een vrij groot aantal op die richting min of meer 
loodrecht staande, of dwarsspleten, opmerkzaam te hebben . 
gemaakt. In hoeverre alle of enkele van die kruispunten van 
de lengtespleet met een of meer dwarsspleten, gedurende 
zeker ons onbekend tijdsverloop, de voorname uitgangspunten 
van werking zijn, en of de aardbeving, van zoodanig punt 
uitgegaan, zich Мі voorkeur voortplant in een of meer bepaalde 
richtingen, die van de richtingen der spleten afhankelijk zijn , zal 
alleen door langdurige waarnemingen op alle‘ daartoe geschikte 
plaatsen, die het dichtst bij die kwestieuse punten en lengte- 
uitbreidingen gelegen zijn, kunnen blijken. 
Als een probleem ter nadere oplossing heb ik in het 
hiervolgende tabellarisch overzicht eene schets gegeven van de 
mogelijke richting, ligging en uitbreiding van de voorname 
centrale lengtespleet еп, van het westen naar het oosten 
voortschrijdende, daarop de dwarsspleten vermeld, die ik, 
behoudens uit enkele waarnemingsgegevens, heb afgeleid uit 
Java's uitmuntende etappekaart van den topographischen dienst. 
Deze regelmatige rangschikking der vermoedelijke vulkanische 
dwarsspleten is geschied met het doel om de keus te kunnen 
vestigen op een minimum aantal bewoonde plaatsen — kotta's 
of dessa's — die door hunne ligging het meest voor observatie- 
posten in aanmerking komen. 
