- 
175 
»nothwendig bei c und d" (punten die 90° van a en b ver- 
wijderd zijn) »sinken." 
Deze voorstelling nu is even onjuist als de bewering 
uit den ouden tijd, dat het water in een pomp krachtens 
het horror , vacui stijgt en dat de ruimte, die daardoor 
ontstaat, onmiddellijk aangevuld wordt door het water uit 
den put. De werking van de maan toch bestaat eenvoudig 
hierin, dat zij de drukking van het water op den bodem der 
zee een weinig vermindert. Als ik een lichaam, dat 10 К. б. 
weegt, naar boven trek met eene kracht van 1 m. G. dan 
bestaat inderdaad het streven om het gewicht van den grond 
te verwijderen, maar het komt er niet toe: alleen wordt de 
drukking, die het lichaam op den grond uitoefent iets kleiner. 
Met ditzelfde bedrag van 1 m. G. per 10 K. G. wordt door 
de werking der maan het gewicht van alle lichamen en dus 
ook van het zeewater op de naar haar toe- en van haar 
afgekeerde zijde der aarde verminderd. En nu wordt dit 
lichtere water door het omringende zwaardere water opgeperst. 
Dit is het begin van de vorming der vloedgolven, die zich dan 
verder ontwikkelen onder den invloed van de aswenteling der 
aarde, van de verschillende diepten der zeeën en van de 
aanwezigheid van groote landmassa's. 
Omtrent de Eb en Vloed in den dampkring zegt Mürrer 
(t. a. p. Blz. 659): 
"Eine atmosphärische Fluth wird aber das Barometer steigen , 
»eine atmosphärische Ebbe wird es sinken machen, das Baro- 
„meter wird uns also Auskunft über das Vorhandensein der 
^atmosphárischen Ebbe und Fluth und über den Einfluss geben , 
^welehen dieselbe auf die Grósse des Luftdrucks ansübt." 
Het hierin als evident voorgestelde feit, dat de atmospherische 
vloed den barometer doet rijzen, is echter volkomen onver- 
klaarbaar uit de werking van de maan zelve. Deze werking 
toch bestaat slechts in het lichter maken van de luchtkolom- 
men, die naar de maan toe- en van de maan afgekeerd zijn, 
. Waren deze luchtkolommen niet met de omringende lucht in 
