616 
percentage is zelfs voor ons land nog buitengewoon hoog. ` 
Men kan dus nog veel ontginnen, voor dat alles in cultuur is 
gebracht, doch eene waarschuwing moet niet komen als het 
te laat is. Het gevaar schuilt dus ook niet daarin dat de 
heide bebouwd wordt, want dit is toch reeds een plantenarm 
gebied; misschien dat er ergens nog wel een klein stukje 
heide gespaard blijft. Maar juist de moerassen, venen en lage 
landen, deze zijn voor ons land belangrijk omdat zich daar 
een typische plantengroei vertoont. Op de vraag of er nog 
werkelijk hoogveen in ons land bestaat, zou ik geen stellig 
bevestigend antwoord durven geven. En zoo zou het met 
onze andere formaties evenzoo kunnen gaan, wanneer de bodem- 
verbetering alle onontgonnen gronden langzaam in bouwakkers, 
vloeiweiden, vischvijvers herschept. Het zou misschien den 
schijn kunnen hebben alsof dit artikel gericht was tegen de 
werkzaamheid der Nederlandsche Heidemaatschappij. Dit is 
geenszins het geval; integendeel deze nuttige instelling ver- ` 
dient zeker ons aller steun en toch wordt het den botanist 
wee te moede, wanneer hij in de verslagen dier maatschappij 
telkens leest dat nu eens dit plekje, dan weer een ander ten 
offer valt aan de cultuur en daarmede de groeiplaats van me- 
nige echt indigene plant verstoord wordt. Wij weten het 
allen hoe menig interessant plekje heeft moeten wijken voor 
de toenemende beschaving; hoe spoorwegen, vaarten, inpolde- 
ringen, hoe in een woord de menschelijke industrie zich mees- 
ter gemaakt heeft van alles wat maar eenigszins bruikbaar was. 
Sinds jaren hooren wij de verzuchting dat een oud bekende 
groeiplaats verdween, nog telkens lezen we bijv. in de Le- 
vende Natuur dat weer een klein gebied aan den natuurlijken 
plantengroei onttrokken werd en wij vreezen dat het er niet 
beter op zal worden. Daarom zou ik willen zeggen help mede 
aan de ontginning van ons eigen vaderland, steun de pogin- 
gen tot vruchtbaarmaking van onzen bodem ieder naar zijn 
vermogen, maar als iemand de inlandsche planten liefheeft, 
laat hij dan zorgen dat nu het nog niet geheel te laat is, er 
he nee 
uge NEE 
OE rin oe id EEN nd Ehe» 
