( io ) 



verhandeling) de holte van het amnios, dat reeds vroegtijdig 

 zijne eigen membraan verliest, voor eene door resorbtie en di- 

 latatie ontstane caviteit des nucleus verklaarde. Ook bij de 

 Coniferen hadden anderen op soortgelijke wijze gedwaald, en 

 werd dit punt eerst door de onderzoekingen van pineau in het 

 juiste licht gesteld. De vrije kegelvormige top van den nucleus, 

 Avaarin ik vroeger het amnios zocht, ligt boven het amnios en 

 rust op den top van diens eigen membraan. Met den nucleus 

 breng ik in verband eene eigenaardige vaat-expansie, gevormd 

 door bundels, welke na de intrede in het ovulum hooger dan de 

 uitwendige vaten opklimmen, de verhoutende laag des bekleed- 

 sels doorboren (waarvan de gaatjes in hare basis : PI. I. 

 fig. 16) en zich aan de binnen-opper vlakte des bekleedsels ver- 

 spreiden, vertakken, anastomoseren en naar boven eindigen, 

 juist op de hoogte waar de nucleus vrij wordt; deze toch is 

 voor ongeveer f met het bekleedsel vergroeid. Ik had dit in- 

 wendige vaatsysteem in alle Cycadeën gevonden, maar vroeger 

 voorbijgezien, dat het reeds voor de bevruchting bestaat. In 

 nieuweren tijd heeft men het ook bij de Coniferen leeren ken- 

 nen *). Zoekende naar eene analogie heb ik het eene chalaza- 

 expansie genoemd t). In rijpe zaden treedt het veel duidelijker 

 op, en wanneer het bedekkende residuum van den eigenlijken 

 nucleus tot een dun vliesje gereduceerd is, zoo als bij Macro- 

 zamia en eene Nieuw-Hollandsche Cycas, schijnt het daar door 

 en vormt netsgewijze indruksels op de oppervlakte van het 

 endosperm {PI. I. fig. 14 en \%,fig. 15 en 17; PI. II. fig. 11). 

 Daar deze vaten het integument doorboren, tusschen dit en 

 het aangegroeide gedeelte des nucleus liggen, schijnen zij tot 

 het integument niet gerekend te kunnen worden. Heinzel 



*) Een analogon vormen de twee vaatbundels van de basis van den nucleus bij 

 W elwitschia (hooker on W elwitschia, p. 33, tab. 9, fig. 11 et 12) en later zich 

 verder ontwikkelend /. c. p. 37. 



t) Annal. d. Sc. nat. III. p 196. — Vau gelijken aard schijnt het vaatnet, in 

 nieuweren tijd bij sommige Euphorbiaceën gevonden, hetwelk bij Ricinus door 

 a. gris met zorg onderzocht werd; ook hij geeft daaraan den naam van «expan. 

 sion chalazienne", en het verwondert mij dat hem de vergelijking met de Cycadeën- 

 ovula outgaan is. Ook hier is de nucleus met het integument vergroeid en wordt 

 hij ook door de uitzetting van het endosperm tot een sponsachtig vlies zamen- 

 gedrukt {Ann. d. Sc. nat. 3>ne Série, XV. p. 7, tab. 2, fig. 3). 



