( 29 ) 



ander zoo gelijkvormig dat men zich niet behoeft te verwonde- 

 ren, dat men vroeger, bij gemis van onderlinge vergelijking, alle 

 voor C. eircinalis hield, weshalve het thans nog zeer moeijelijk 

 is, de geographische verspreiding van deze soort volgens de op- 

 gaven der schrijvers met juistheid te bepalen. 



Beschouwen wij de soorten in de organische wereld als door- 

 gangen van verledene tot toekomstige vormen, aanverwante soor- 

 ten als gedifferentieerde afstammelingen van eene vroegere soort, 

 en nemen wij daarbij in aanmerking dat de hedendaagsche soor- 

 ten van dit geslacht voornamelijk eilanden bewonen, dan zijn 

 zij vooral geschikt om aan dergelijke voorstellingen steun te 

 geven. Volkomen gelijkheid van bouw en voorkomen der stam- 

 men, die slechts in meerdere of mindere grootte verschillen, 

 kenmerkt haar uitwendig voorkomen. De bladen bij C. eircina- 

 lis, Rumphii, media, angulata, sphaerica, pectinata verschillen 

 alleen door de blaadjes die bij de eene soort iets smaller, bij 

 de andere iets breeder zijn, maar soortgelijke verschillen treden 

 op bij dezelfde soort naar verschil van leeftijd en groeiplaats, 

 gunstige of ongunstige toestanden. Alleen bij 6'. revoluta geven 

 de smallere aan de randen omgerolde blaadjes eene sterkere 

 afwijking te kennen. — Meer verschil leveren de carpophylla 

 op, maar tusschen de uiterste vormen met diepe vindeelige 

 laminae bij C. revoluta, C. siamensis en met kleine slechts fijn- 

 gekartelde laminae bij C. gracilis, vinden wij eene zamenhangende 

 reeks van tusschenvormen, die echter in de tegenwoordige orde 

 der dingen als standvastige optreden. Het eenige sterker spre- 

 kende verschil vind ik in de behaarde ovula van C. revoluta 

 tegenover alle overige species; maar hier komt C. siamensis de 

 klove eenigermate aanvullen ; haar carpophyllum is naar het mo- 

 del van C. revoluta, doch hare ovula onbehaard als bij de ove- 

 rigen. De verschillen der androphylla bepalen zich tot de 

 hunne grootte en de meerdere of mindere verlenging van den 

 sterilen top. 



Met het oog op deze toestanden is het duidelijk dat de op zich- 

 zelven niet groote maar standvastige verschillen uit een syste- 

 matisch oogpunt tot vaststelling der species eene groote waarde 

 hebben, even als de bouw dezer organen de grondslag is voor 

 de vaststelling der genera. Oppervlakkig niet gewigtig schij- 



